ຊີວິດຈະມີຄຸນຄ່າ ຂຶ້ນກັບວ່າເຮົາເອົາເວລາທີ່ມີຢູ່ໄປໃຊ້ກັບເລື່ອງໃດ

ປັດຈຸບັນ ມະນຸດມີອາຍຸສະເລ່ຍປະມານ 75 ປີ ຖ້ານັບເປັນວັນຄື 27,375 ວັນ ພວກເຮົາມີເວລາຫຼາຍຂະໜາດນີ້ກໍຈິງ ແຕ່ເວລາເປັນສິ່ງທີ່ແປກປະຫຼາດ ເມື່ອທຳມະຊາດໄດ້ມອບໃຫ້ແກ່ເຮົາແລ້ວ ແມ້ວ່າຈະໃຊ້ຫຼືບໍ່ໃຊ້ກໍຕາມ ເວລານັ້ນຈະໝົດໄປເອງ ສິ່ງນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າເວລາຂອງແຕ່ລະຄົນເປັນສິ່ງທີ່ມີຈຳກັດ ພາຍໃນເວລາທີ່ມີຈຳກັດນີ້ ບາງຄົນໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າຈົນປະສົບຜົນສຳເລັດສູງສຸດໃນຊີວິດ ແຕ່ບາງຄົນໃຊ້ມັນຢ່າງຟຸ່ມເຟືອຍຈົນຫາປະໂຫຍດຫຍັງບໍ່ໄດ້ ເຮັດໃຫ້ຊີວິດໄຮ້ຄຸນຄ່າ ໄຮ້ຄວາມໝາຍ ມີຊີວິດຢູ່ພຽງເພື່ອລໍວັນຕາຍເທົ່ານັ້ນ. ສະນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງສາມາດກ່າວໄດ້ວ່າ ການໃຊ້ເວລາ ຫຼື ເອີ້ນອີກຢ່າງວ່າ ການບໍລິຫານເວລາ ຂອງແຕ່ລະຄົນສາມາດກຳນົດຊະຕາຊີວິດຂອງບຸກຄົນຄົນນັ້ນໄດ້ເລີຍກໍວ່າໄດ້ ເມື່ອເຮົາຮູ້ວ່າການໃຊ້ເວລາມີຄວາມສຳຄັນເຖິງພຽງນີ້ ເຮົາຈະມີວິທີໃນການບໍລິຫານເວລາແບບໃດ ເພື່ອໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດຫຼາຍທີ່ສຸດໃນຖານະທີ່ເຮົາເກີດມາເປັນມະນຸດຄົນໜຶ່ງ ປ່ະ! ລອງໄປຄົ້ນຫາວິທີນຳກັນ.

ເວລາເປັນສິ່ງທີ່ມະນຸດສົມມຸດຂຶ້ນ ເພື່ອສະດວກໃນການກຳນົດຊ່ວງຍາມຂອງເຫດການໃດໜຶ່ງ ເພາະມີເວລາຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ມະນຸດສາມາດໃຊ້ຊິວິດໄດ້ງ່າຍຂຶ້ນ ລອງຈິນຕະນາການເບິ່ງ ຫາກໂລກນີ້ບໍ່ມີການສົມມຸດເລື່ອງເວລາຂຶ້ນມາໃຊ້ ພວກເຮົາຈະດຳລົງຊີວິດຢູ່ດ້ວຍຄວາມຍາກລຳບາກພຽງໃດ ນັດໝູ່ເພື່ອນໄປກິນເຂົ້າ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ກຳນົດເລື່ອງເວລາ ມີໂອກາດສູງທີ່ເຮົາຈະໄດ້ນັ່ງກິນເຂົ້າຄົນດຽວ ນີ້ຄືເຫດຜົນທີ່ວ່າ ເປັນຫຍັງເວລາຈຶ່ງເປັນສິ່ງສຳຄັນ. ສິ່ງສຳຄັນຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນຄື ການບໍລິຫານເວລາຂອງເຮົາເພື່ອເຮັດສິ່ງຕ່າງໆໃນຊີວິດປະຈຳວັນ.

ໃນບາງວັດທະນະທຳໃຫ້ຄວາມສຳຄັນເລື່ອງເວລາມາເປັນທີ່ໜຶ່ງ ໂດຍສະເພາະວັດທະນະທຳຕາເວັນຕົກ ຖ້າມີນັດກັບໝູ່ເພື່ອນແລ້ວເຮົາໄປຊ້າພຽງ 5-10 ນາທີ ຄົນອັງກິດຈະຖືວ່າເຮົາບໍ່ມີມາລະຍາດ ເປັນການບໍ່ໃຫ້ກຽດຄົນອື່ນຢ່າງຍິ່ງ. ເບັນຈະມິນ ແຟຣງກລິນ ໜຶ່ງໃນບິດາຜູ້ສ້າງຊາດອາເມຣິກາ ເຖິງກັບກ່າວໄວ້ວ່າ Time is money ເວລາເປັນສິ່ງທີ່ມີຄ່າແພງທີ່ສຸດເໝືອນດັ່ງເງິນຄຳ ການສູນເສຍເວລາຄືການເສຍລາຍໄດ້ ສົມມຸດວ່າ ເຮົາສາມາດຫາເງິນໄດ້ສະເລ່ຍເງິນເດືອນລະ 3,000,000 ກີບ ຖ້າເຮົາເຮັດວຽກເຕັມ 30 ມື້ຕໍ່ເດືອນ ນັ້ນໝາຍຄວາມວ່າເຮົາມີລາຍໄດ້ມື້ລະ 100,000 ກີບ ຄິດຍ່ອຍລົງໄປອີກ ເຮົາເຮັດວຽກມື້ລະແປດຊົ່ວໂມງ ເອົາໜຶ່ງແສນຫານແປດ ສະແດງວ່າ ເຮົາຈະມີລາຍໄດ້ຊົ່ວໂມງລະ 12,500 ກີບ.

ທີນີ້ ຖ້າໃນໜຶ່ງວັນເຮົາສູນເສຍເວລາໄປກັບສິ່ງທີ່ໄຮ້ປະໂຫຍດໜຶ່ງຊົ່ວໂມງ ເຮົາຈະສູນເສຍເງິນຈຳນວນ 12,500 ກີບ ເບິ່ງຄືວ່າເປັນຈຳນວນເງິນທີ່ໜ້ອຍແຮງ ແຕ່ຢ່າລືມວ່າໃນແຕ່ລະມື້ເຮົາສູນເສຍເວລາໄປຈັກຊົ່ວໂມງ ຫາກຄິດແນວນີ້ ການໄປເຮັດການຊ້າຫຼືໄວ ຫ້ານາທີ ສິບນາທີ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ສົ່ງຜົນດີຫຼືຜົນເສຍຕໍ່ການຈະເລີນເຕີບໂຕຂອງເສດຖະກິດແຫ່ງຊາດ ດ້ວຍເຫດນີ້ ປະເທດທີ່ເຂົາຄິດວ່າ ເວລາເປັນເງິນເປັນຄຳ ເຂົາຈຶ່ງລວຍເອົ໋າລວຍເອົາ.

ຫັນມາເບິ່ງວັດທະນະທຳລາວເຮົາ

ວັນທີ 3 ທັນວາ 2021 ທີ່ຜ່ານມາ ລາວເຮົາມີເຫດການປະຫວັດສາດເກີດຂຶ້ນໜຶ່ງເຫດການ ກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມຕື່ນເຕັ້ນໄປທົ່ວສັງຄົມລາວ ນັ້ນຄືການເປີດໃຫ້ບໍລິການລົດໄຟລາວ-ຈີນຂະບວນທຳອິດ ຈາກສະຖານີ້ວຽງຈັນໄປສູ່ຄຸນເໝິງ ເຮັດໃຫ້ຄົນແຫ່ໄປຊື້ປີ້ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ນັ່ງລົດໄຟຂະບວນປະຫວັດສາດນີ້ ໜຶ່ງໃນກຸ່ມຜູ້ໂດຍທັງຫຼາຍນັ້ນ ມີພຣະສົງກຸ່ມໜຶ່ງທີ່ຮ່ວມເດີນທາງຄັ້ງນີ້ (ມີໂຍມສັດທາຢາກໃຫ້ພຣະສົງຮ່ວມເດີນທາງໄປເພື່ອຄວາມເປັນສິລິມຸງຄຸນ) ເມື່ອໄປຮອດສະຖານີປາຍທາງຂອງລາວຄືບໍ່ເຕັນ ຜູ້ໂດຍສານຄົນລາວຕ້ອງລົງ ເພາະຊ່ວງນັ້ນຈີນຍັງບໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ຄົນຕ່າງຊາດເຂົ້າປະເທດເນື່ອງດ້ວຍການລະບາດຂອງເຊື້ອໂຄວິດ-19 ເມື່ອລົງຈາກລົດແລ້ວຄະນະພຣະສົງສາມະເນນກຸ່ມນີ້ກໍພາກັນຍ່າງຫຼິ້ນທ່ຽວຊົມພື້ນທີ່ແຖວນັ້ນ ໂດຍມີນັດໝາຍກັນມາຂຶ້ນລົດໄຟກ່ອນເວລາ 12 ໂມງ ເພື່ອເດີນທາງກັບນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ຜູ້ອ່ານທັງຫຼາຍເຊື່ອບໍ່ວ່າ ມີພຣະກຸ່ມໜຶ່ງຕົກລົດ!!! ຢາກຈະຫົວອອກມາເປັນພາສາຈີນດັງໆວ່າ ຈູ໋ໜີຫາວຢວິ໋ນ! ໂຊກດີເດີຄູບາ ນິມົນເດີນທຸດົງກັບວັດ ຂ້ານ້ອຍ.

ເລື່ອງນີ້ສະທ້ອນເຖິງຫຍັງ?

ນີ້ຄືການລະເລີຍ ຫຼື ບໍ່ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນເລື່ອງເວລາ ພຣະຄົງຄິດວ່າມາຊ້າພຽງຫ້ານາທີລົດໄຟຄືຊິຈອດລໍ ແຕ່ຄວາມຈິງຄື ບໍ່ ລົດໄຟເຂົາອອກຕາມເວລາ. ນີ້ເປັນພຽງໜຶ່ງໃນລ້ານໆເຫດການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບເວລາທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນບ້ານເຮົາ “ຄົນລາວຍັງຂາດວິໄນດ້ານຄວາມຕົງຕໍ່ເວລາຢູ່ບໍ່ໜ້ອຍ ແມ້ຈະມີການລົນນະລົງເພື່ອສ້າງວິໄນດ້ານນີ້ຢູ່ເປັນໄລຍະກໍຕາມ”  ນີ້ຄືບັນທັດທຳອິດຂອງບົດຄວາມວ່າດ້ວຍມາລະຍາດທາງທຸລະກິດ ແລະ ວັດທະນະທຳ ປະເມີນໂດຍສູນພັດທະນາການຄ້າ ແລະ ທຸລະກິດໄທໃນອາຊຽນ. ຄວາມຈິງແມ້ຄົນອື່ນບໍ່ເວົ້າ ເຮົາກໍປະເມີນຕົນເອງອອກວ່າຄົນລາວໃຫ້ຄວາມສຳຄັນເລື່ອງເວລາໜ້ອຍຫຼາຍສ່ຳໃດ ເມື່ອໃຫ້ຄວາມສຳຄັນໜ້ອຍເຮົາຈຶ່ງມັກໃຊ້ເວລາຢ່າງໄຮ້ຄຸນຄ່າ ເປັນການເອົາເວລາໄປຖິ້ມໂດຍບໍ່ເກີດປະໂຫຍດຫຍັງເລີຍ. ການເວົ້າແບບນີ້ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າ ຄົນລາວເປັນແບບນີ້ທຸກຄົນ ແຕ່ເຮົາກຳລັງເວົ້າເຖິງພາບລວມແຫ່ງລັກສະນະ ແລະ ອຸປະນິໄສຂອງຄົນລາວເມື່ອທຽບກັບຄົນປະເທດອື່ນ ໂດຍສະເພາະປະເທດແຖບຕາເວັນຕົກ. ທີນີ້ ລອງມາເບິ່ງວ່າຄົນລາວມັກເສຍເວລາໄປກັບເລື່ອງໃດແດ່.

ໜຶ່ງ–ງານລ້ຽງສັງສັນ ການເວົ້າວ່າ ງານລ້ຽງສັງສັນ ຟັງແລ້ວຮູ້ສຶກວ່າເປັນງານລ້ຽງເພື່ອສ້າງມິດຕະພາບ ຫຼື ຄົນທີ່ເປັນໝູ່ກັນຢູ່ແລ້ວກໍເພື່ອຮັກສາມິດຕະພາບໃຫ້ຍືນຍາວ ແຕ່ການເວົ້າແບບນີ້ເໝືອນວ່າເຮົາກຳລັງອະທິບາຍໃຫ້ຕົນເອງດູດີເກີນໄປ ລອງສັງເກດເບິ່ງກໍໄດ້ໃນງານລ້ຽງມີຫຍັງແດ່. ແນ່ນອນ, ສິ່ງໜຶ່ງທີ່ຂາດບໍ່ໄດ້ຄືເຫຼົ້າເບຍ ຫຼືມີໃຜເຄີຍເຫັນງານກິນລ້ຽງທີ່ມີແຕ່ກາເຟແຈກກັນທັງງານບໍ? ບໍ່ມີດອກ! ອັນນັ້ນມັນງານຜ້າປ່າ. ສະນັ້ນ ການເວົ້າວ່າ ງານລ້ຽງສັງສັນ ຖ້າເວົ້າເຖິງເນື້ອແທ້ແບບບໍ່ເກງໃຈກໍຄື ການຊຸມເຫຼົ້າຢາປາປິ້ງກັນດີໆນີ້ແຫຼະ! ການເອົາເວລາໄປໃຊ້ກັບສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ຫຼາຍເກີນໄປຈະເຮັດໃຫ້ເຮົາສູນເສຍຫຼາຍຢ່າງ ເສຍສຸຂະພາບ ເສຍເງິນ ເສຍເວລາ ບາງທີອາດຈະເສຍທັງມິດຕະພາບທີ່ດີ ເພາະເມົາແລ້ວໄປຕີຂຸມຕາຄົນອື່ນ.

ສອງ–ການໝົກໝຸ້ນຢູ່ກັບສັງຄົມອອນໄລນ໌ ປັດຈຸບັນຄົນລາວຫັນມາໃຊ້ເທັກໂນໂລຊີເຂົ້າໃນການເຮັດກິດຈະກຳຕ່າງໆຫຼາຍຂຶ້ນເຊັ່ນ: ດ້ານການສຶກສາ ການຂົນສົ່ງ ດົນຕີ ກີລາ ຄວາມບັນເທີງເປັນຕົ້ນ ການນຳໃຊ້ເທັກໂນໂລຊີກັບເລື່ອງເຫຼົ່ານີ້ຖືວ່າເປັນສິ່ງທີ່ດີ ໃນແງ່ທີ່ເກີດປະໂຫຍດ ແຕ່ຜູ້ອ່ານເຊື່ອບໍ່ວ່າ ຄົນລາວສ່ວນຫຼາຍໃຊ້ເທັກໂນໂລຊີເພື່ອຄວາມບັນເທີງເປັນສ່ວນໃຫຍ່ໂດຍສະເພາະເດັກນ້ອຍໄວ້ລຸ້ນ. ຈາກງານວິໄຈຂອງມະຫາວິທະຍາໄລຂອນແກ່ນທີ່ໄດ້ສຶກສາກ່ຽວກັບພຶດຕິກຳການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນໄລນ໌ຂອງນັກຮຽນມັດທະຍົມສຶກສາລາວໃນນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ຜົນການວິໄຈພົບວ່າ: “ໂດຍສະເລ່ຍແລ້ວນັກຮຽນລາວໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນໄລນ໌ເພື່ອຕິດຕໍ່ໝູ່ເພື່ອນ ແລະ ເພື່ອຄວາມບັນເທີງຫຼາຍທີ່ສຸດ” ຜົນທີ່ຕາມມາຈາກພຶດຕິກຳເຫຼົ່ານີ້ຄື ເຮັດໃຫ້ຄວາມສຳພັນອັນດີກັບໝູ່ເພື່ອນເສື່ອມຖອຍ ເກີດຄວາມວິຕົກກັງວົນຫຼາຍຂຶ້ນ ຜົນການຮຽນຫຼຸດລົງ ຮູ້ສຶກຫງຸດຫງິດງ່າຍເມື່ອບໍ່ມີອິນເຕີເນັດ ສູນເສຍສຸຂະພາບ ແລະ ເສຍເວລາຫຼາຍທີ່ສຸດ.

ສາມ–ການທ່ຽວຫຼິ້ນກິນດື່ມໃນຍາມຄ່ຳຄືນ ເຮົາຈະສັງເກດເຫັນວ່າ ໃນຍຸກນີ້ການທ່ຽວຫຼິ້ນຕາມເທັກ ບາຣ໌ ແລະ ສະຖານບັນເທີງ ໄດ້ກາຍເປັນເລື່ອງປົກກະຕິຂອງສັງຄົມເມືອງໄປແລ້ວ. ບາງຄົນ ບໍ່ໄດ້ດື່ມສະເພາະເຫຼົ້າເບຍ ແຕ່ແຜ່ລາມໄປເຖິງຢາເສບຕິດຊະນິດຕ່າງໆ. ເມື່ອບໍ່ດົນມານີ້ ມີສິ່ງໜຶ່ງໄດ້ກາຍເປັນທີ່ນິຍົມຂອງໄວລຸ້ນລາວ ນັ້ນຄື ການສູບປູມເປົ້າ (Laughing Balloon) ເປັນການນຳເອົາແກສເຄມີຊະນິດໜຶ່ງທີ່ມີຊື່ວ່າ ໄນຕຣັສອັອກຊາຍ ອັດເຂົ້າໃນປູມເປົ້າແລ້ວນຳມາສູບເຂົ້າປາກຜ່ານໄປສູ່ປອດ ແກສຊະນິດນີ້ຖ້າເສບເປັນປະຈຳ ມັນຈະທຳລາຍລະບົບປະສາດ ເຮັດໃຫ້ເຊວສະໝອງຂາດອັອກຊີເຈນແບບກະທັນຫັນ ແລະ ເຮັດໃຫ້ຜູ້ທີ່ສູບໝົດສະຕິໄດ້ງ່າຍໆ ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ກຳລັງເປັນທີ່ນິຍົມ (Trend) ໃນກຸ່ມໄວລຸ້ນຢູ່ບ້ານເຮົາ ແທນທີ່ຈະເອົາເວລາຍາມຄ່ຳຄືນມາທົບທວນຊີວິດ ວາງແຜນງານໃນມື້ຕໍ່ໄປ ຫຼືອ່ານໜັງສືເພື່ອພັດທະນາທັກສະດ້ານຕ່າງໆ ເຮົາກັບເອົາໄປໃຊ້ທ່ຽວຫຼິ້ນແບບນີ້ ເຫັນແລ້ວກໍເກີດຄວາມອະນາດໃຈ.

ຈາກບັນຫາທີ່ກ່າວມາທັງສາມຂໍ້ນັ້ນ ເຮົາຈະເຫັນໄດ້ວ່າຄົນລາວສ່ວນໃຫຍ່ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນເລື່ອງເວລາເທົ່າທີ່ຄວນ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ເຮົາໃຊ້ເວລາໄປກັບສິ່ງໄຮ້ສາລະຈົນກໍ່ໃຫ້ເກີດຜົນເສຍຕາມມາຫຼາຍຢ່າງ ສະນັ້ນ ເພື່ອແກ້ໄຂບັນຫາທີ່ເຮົາກຳລັງປະສົບຢູ່ ແລະ ປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ເຍົາວະຊົນທີ່ກຳລັງເຕີບໃຫຍ່ມາພາຍຫຼັງປະສົບບັນຫາແບບນີ້ອີກ. ເຮົາຈະຕ້ອງສອນໃຫ້ຄົນພາຍໃນຊາດເຫັນຄຸນຄ່າຂອງເວລາໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ ເລີ່ມຕັ້ງແຕ່ຕົວບຸກຄົນໄປຈົນຮອດລະດັບສັງຄົມ ທຸກຄົນຕ້ອງຊ່ວຍກັນ ເລີ່ມຕັ້ງແຕ່ພໍ່ແມ່ໄປຈົນຮອດກຸ່ມຄົນທີ່ມີອິດທິພົນດ້ານການຊີ້ທິດເຍືອງທາງແກ່ສັງຄົມເຊັ່ນ: ນັກການເມືອງ ນັກເວົ້າ ນັກຂຽນ ຄູອາຈານ ນັກບວດເປັນຕົ້ນ. ເຮັດແນວໃດຈະໃຫ້ຄົນເຫັນວ່າ ເວລາຄືເງິນຄຳ (Time is money) ການສູນເສຍເວລາຄືການສູນເສຍສິ່ງທີ່ມີຄຸນຄ່າທີ່ສຸດໃນຊີວິດ.

ຜູ້ຂຽນຄິດວ່າ ໃນເບື້ອງຕົ້ນເຮົາຄວນຕະໜັກເຖິງວັນເວລາທີ່ຜ່ານໄປໃນແຕ່ລະມື້ວ່າ ມື້ໜຶ່ງໆ ເຮົາເອົາເວລາໄປເຮັດຫຍັງແດ່ ເມື່ອຄົນໃຊ້ເວລາຂອງຕົນຢ່າງມີຄຸນນະພາບ ສັງຄົມເຮົາຈະຄ່ອຍໆເຫັນຄວາມສຳຄັນຂອງມັນຂຶ້ນມາ. ໃນໜັງສື Eat that frog! ຂຽນໂດຍ ໄບຣອັນ ເທຣຊີ ໄດ້ແນະນຳການໃຊ້ເວລາໃນແຕ່ລະມື້ໃຫ້ເກີດຄຸນຄ່າ ແລະ ເກີດປະໂຫຍດໄວ້ຫຼາຍວິທີ ໂດຍລາວເລີ່ມຈາກການບອກວ່າ ເຮົາບໍ່ມີເວລາຫຼາຍພໍທີ່ຈະເຮັດທຸກຢ່າງຕາມທີ່ເຮົາຕ້ອງການ ເພາະຊີວິດເຮົາຖ້ວມທົ້ນໄປດ້ວຍການງານ ແລະ ພາລະກິດສ່ວນຕົວ ມີໜັງສືຫຼາຍເຫຼັ້ມທີ່ເຮົາຕັ້ງໃຈຈະອ່ານໃນຍາມວ່າງ ແຕ່ຄວາມຈິງຄື ເຮົາບໍ່ເຄີຍມີເວລາວ່າງເລີຍ. ສະນັ້ນ ເພື່ອໃຫ້ງານຂອງເຮົາສຳເລັດລຸລ່ວງໄປດ້ວຍດີໃນແຕ່ລະມື້ ເທຣຊີ ມີຄຳແນະນຳ ດັງນີ້:

ໜຶ່ງ–ວາງແຜນໄວ້ລ່ວງໜ້າທຸກເຊົ້າ ໂດຍລາວແນະນຳໃຫ້ເສຍສະລະເວລາຫ້າເຖິງສິບນາທີຂຽນເປັນລາຍການ (Make a list) ອອກມາວ່າໃນມື້ນັ້ນມີງານຫຍັງແດ່ທີ່ເຮົາຈະຕ້ອງເຮັດ ງານໃດສຳຄັນທີ່ສຸດ ລຽງລຳດັບຄວາມສຳຄັນຂອງງານແຕ່ລະຢ່າງໃຫ້ດີແລ້ວລົງມືເຮັດງານນັ້ນໄດ້ເລີຍ ເພາະບໍ່ມີປະໂຫຍດທີ່ຈະນັ່ງທອດອາໄລເບິ່ງມັນໄປເລື້ອຍໆ ສຸດທ້າຍ ເວລາກໍຜ່ານໄປໂດຍທີ່ເຮົາບໍ່ໄດ້ລົງມືເຮັດຫຍັງເລີຍ.

ສອງ–ຈັດການເວລາໃຫ້ສຳພັນກັບເປົ້າໝາຍ ເທຣຊີ ບອກວ່າ ເຫດຜົນໜຶ່ງທີ່ເຮົາມັກໃຊ້ເວລາໄປຢ່າງໄຮ້ຄຸນຄ່າ ເພາະວ່າ ເຮົາມີເປົ້າໝາຍບໍ່ຊັດເຈນ ຫຼາຍຄັ້ງເຮົາພຽງແຕ່ຈັບມືຖືຂຶ້ນມາແລ້ວເຂ່ຍໜ້າຈໍໄປເລື້ອຍເປື່ອຍ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ເຮົາເສຍເວລາໄປຫຼາຍຊົ່ວໂມງ ດັ່ງນັ້ນ ກ່ອນຈະເຮັດສິ່ງໃດຄວນມີເປົ້າໝາຍ ແລ້ວກຳນົດເສັ້ນຕາຍ (Death line) ໃຫ້ກັບຕົນເອງວ່າ ງານຊິ້ນນີ້ຈະເຮັດໃຫ້ແລ້ວພາຍໃນຈັກຊົ່ວໂມງ ເຊັ່ນ: ຖ້າຢາກຂຽນບົດຄວາມບົດໜຶ່ງ ເປົ້າໝາຍຄືການຂຽນບົດຄວາມ ເມື່ອເປີດໂນ໊ດບຸກຂຶ້ນມາກຳນົດໄວ້ເລີຍວ່າ ງານຊິ້ນນີ້ຈະຂຽນໃຫ້ແລ້ວພາຍໃນຈັກຊົ່ວໂມງ. ເທຣຊີ ບອກວ່າ ເປົ້າໝາຍທີ່ປາສະຈາກການກຳນົດເສັ້ນຕາຍ ເຮົາຈະບໍ່ມີຄວາມກະຕືລືລົ້ນ ເພາະມັນຫາຈຸດເລີ່ມຕົ້ນ ແລະ ຈຸດຈົບບໍ່ໄດ້. ສະນັ້ນ ກຳນົດເປົ້າໝາຍຂອງກິດຈະກຳຕ່າງໆ ແລ້ວວາງເສັ້ນຕາຍໃຫ້ມັນຊ່ະ! ຕ້ອງແລ້ວພາຍໃນຊົ່ວໂມງນີ້ເທົ່ານັ້ນ.

ສາມ–ໃຊ້ກົດ 80/20 ກົດມີຊື່ອີກຢ່າງໜຶ່ງວ່າ ຫຼັກການພາເຣໂຕ (Pareto principle) ຫຼັກການນີ້ເກີດຂຶ້ນຈາກການສັງເກດການຂອງນັກເສດຖະສາດຊາວອີຕາລີຄົນໜຶ່ງນາມວ່າ ວິລເຟຣໂດ ພາເຣໂຕ ເຊິ່ງພົບວ່າ ລາຍໄດ້ 80% ຂອງປະເທດອີຕາລີມາຈາກຄົນກຸ່ມນ້ອຍໆພຽງ 20% ເທົ່ານັ້ນ. ຕໍ່ມາ ຄົນພົບວ່າຫຼັກການນີ້ສາມາດປະຍຸກໃຊ້ກັບການບໍລິຫານເວລາໃນຊີວິດປະຈຳວັນຂອງເຮົາໄດ້ເຊັ່ນກັນ. ຫຼັກການນີ້ເປັນສິ່ງທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາມອງເຫັນ ແລະ ຈົດຈໍ່ກັບງານ ຈຳນວນນ້ອຍແຕ່ເປັນງານສຳຄັນຢ່າງແທ້ຈິງ ຕົວຢ່າງ: ເຮົາມີສິ່ງທີ່ຈະຕ້ອງເຮັດສິບຢ່າງພາຍໃນໜຶ່ງວັນ ໃນສິບຢ່າງນັ້ນຈະຕ້ອງມີງານທີ່ສຳຄັນ ແລະ ມີຄຸນຄ່າທີ່ສຸດໜຶ່ງຫຼືສອງງານ. ເທຣຊີ ບອກວ່າ ຫຼາຍຄັ້ງ ງານໜຶ່ງຊິ້ນໃນງານສິບຢ່າງນັ້ນ ມີຄ່າຫຼາຍກວ່າງານເກົ້າຢ່າງທີ່ເຫຼືອລວມກັນເສຍອີກ. ສິ່ງນີ້ກຳລັງບອກເຮົາວ່າໃຫ້ເຮົາເລືອກເຮັດງານທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດກ່ອນ ເຊິ່ງເປັນສ່ວນ 20% ເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ເປັນສ່ວນທີ່ຈະໃຫ້ຜົນຮັບທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ “ຄວາມສາມາດໃນການເລືອກລະຫວ່າງງານທີ່ສຳຄັນກັບງານທີ່ບໍ່ສຳຄັນຄືເຄື່ອງຕັດສິນຄວາມສຳເລັດໃນຊີວິດ ແລະ ໃນໜ້າທີ່ການງານຂອງເຮົາ” ໄບຣອັນ ເທຣຊີ ກ່າວໄວ້ເຊັ່ນນັ້ນ. ສະນັ້ນ ໃຊ້ກົດ 80/20 ສາ! ແລ້ວຈະຮູ້ວ່າຊີວິດມີເວລາເພີ່ມຫຼາຍຂຶ້ນ.

ການບໍລິຫານເວລາຄືການບໍລິຫານຊີວິດ ເປັນການຈັດລຳດັບຄວາມສຳຄັນຂອງເຫດການຕ່າງໆ ວ່າອັນໃດຄວນມາກ່ອນອັນໃດຄວນເຮັດທີຫຼັງ ນີ້ຄືເຫດຜົນວ່າເປັນຫຍັງ ບາງຄົນຈຶ່ງປະສົບຜົນສຳເລັດໃນຊີວິດ ເພາະເຂົາໃຊ້ເວລາໄດ້ຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ ເຂົາຮູ້ວ່າແຕ່ລະເຊົ້າຈະຕື່ນຂຶ້ນມາເຮັດຫຍັງ ໂດຍມີເປົ້າໝາຍຂອງງານນັ້ນຊັດເຈນ ມອງເຫັນຕົນເອງໃນອີກຫ້າປີ ຫຼື ສິບປີຂ້າງໜ້າວ່າ ຈະຢືນຢູ່ຈຸດໃດ. ຢ່າລືມວ່າ ຄືນວັນແລະເວລາບໍ່ເຄີຍລໍຖ້າຜູ້ໃດ ເໝືອນລົດໄຟລາວ-ຈີນທີ່ບໍ່ລໍຖ້າຄູບາກຸ່ມນັ້ນ ການວາງແຜນໃນໄລຍະຍາວຈະຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາບໍລິຫານເວລາໄດ້ດີຂຶ້ນ. ພຣະພຸດທະເຈົ້າຊົງສອນວ່າ “ເວລາແຕ່ລະມື້ຢ່າປ່ອຍໃຫ້ຜ່ານໄປໂດຍເປົ່າປະໂຫຍດ ຈະນ້ອຍຫຼືຫຼາຍຂໍໃຫ້ໄດ້ຫຍັງຈັກຢ່າງ”  ເວລາມີຄ່າເໝືອນເງິນຄຳກໍຈິງ ແຕ່ເວລາແຕກຕ່າງຈາກເງິນຄຳບ່ອນວ່າ ມັນມີຈຳກັດ ເງິນຄຳທີ່ເສຍໄປແລ້ວຍັງຫາໃໝ່ໄດ້ ແຕ່ເວລາທີ່ເສຍໄປ ເຮົາບໍ່ສາມາດເອົາກັບຄືນມາໃໝ່ໄດ້ເລີຍ. ການໃຊ້ເວລາຄືການວັດຄຸນຄ່າຂອງຄົນ ຊີວິດຈະມີຄຸນຄ່າ ຈະມີລາຄາຢູ່ທີ່ວ່າ ເຮົາເອົາເວລາທີ່ມີຢູ່ໄປໃຊ້ກັບເລື່ອງໃດ ຂໍໃຫ້ທຸກຄົນໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ ເພາະເວລາເປັນສິ່ງທີ່ມີຈຳກັດ.

ວັດພຣະຂາວພັນນາຣາມ

ຕົ້ນລະດູຮ້ອນ, ປີ 2023

ເອກະສານອ້າງອິງ

1. Eat that frog!, Brian Tracy (ຂຽນ), ວັນທະນາ ວົງຊັດ (ແປ).

2. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/HUSO/article/view/207219/164965

3. https://www.facebook.com/infolaopdr/photos/a.106315237646528/113434936934558/

4. https://th.hrnote.asia/orgdevelopment/8020rule-paretoprinciple-01182021/

5. http://cks.ditp.go.th/KM_Document/df40dfd5-e2f3-44f6-ab0e-abe9a694c16b_มารยาททางธุรกิจและวัฒนธรรม.pdf

          ການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍຢ່າງມີສະຕິ ຈະເຮັດໃຫ້ເຮົາເປັນຢູ່ຢ່າງຜູ້ຕື່ນຮູ້.

ເຮົາປະຕິເສດບໍ່ໄດ້ວ່າ ປັດຈຸບັນສື່ສັງຄົມອອນລາຍມີອິດທີພົນຕໍ່ວິຖີຊີວິດຂອງມະນຸດຢ່າງຍິ່ງ ອິດທິພົນດັ່ງກ່າວ ໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດຜົນຕາມມາຫຼາຍຢ່າງ ທັງທີ່ເປັນປະໂຫຍດ ແລະ ບໍ່ເປັນປະໂຫຍດ ເຖິງຂັ້ນປ່ຽນຊີວິດບຸກຄົນຄົນໜຶ່ງຈາກໜ້າມືໄປເປັນຫຼັງມືເລີຍກໍວ່າໄດ້ ເອີ້ນໄດ້ວ່າ ການນຳໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍກຳລັງປ່ຽນແປງໂລກ ແລະ ມະນຸດໃຫ້ເປັນໄປໃນດ້ານຕ່າງໆ ທັງນີ້ ຈະປ່ຽນແປງໄປໃນດ້ານໃດນັ້ນ ຂຶ້ນກັບບຸກຄົນນັ້ນໆ ວ່າໃຊ້ໄປໃນທິດທາງໃດ ສະນັ້ນ ໃນບົດຄວາມນີ້ ເຮົາຈະມາເບິ່ງວ່າ ອິດທິພົນການນຳໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍໃນຍຸກປັດຈຸບັນ ສົ່ງຜົນຫຍັງແດ່ຕໍ່ວິຖີຊີວິດຂອງເຮົາ ແລະ ເຮົາຄວນຈະໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍແນວໃດເພື່ອໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດສຸກແກ່ຊີວິດ.

          ປັດຈຸບັນຖືໄດ້ວ່າເປັນຍຸກແຫ່ງການສື່ສານ ແລະ ການສື່ສານທາງສັງຄົມອອນລາຍເປັນຊ່ອງທາງໜຶ່ງທີ່ກຳລັງໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມເປັນຢ່າງຍິ່ງ ເປັນການສື່ສານກັນຜ່ານທາງເວັບໄຊຕ໌ ຫຼື ໂປຣແກຣມຕ່າງໆທີ່ມີການເຊື່ອມຕໍ່ກັບອິນເຕີເນັດ ເຊິ່ງສື່ສັງຄົມອອນລາຍທີ່ເປັນທີ່ນິຍົມໃນປັດຈຸບັນປະກອບມີ: YouTube, Facebook, WhatsApp, Twitter, TikTok ແລະ Line ເປັນຕົ້ນ. ສື່ເຫຼົ່ານີ້ເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງວິຖີຊີວິດມະນຸດໃນຍຸກປັດຈຸບັນ ເຮົາຈະບອກວ່າມັນໄດ້ກາຍເປັນປັດໄຈທີ່ຫ້າໄປແລ້ວ ກໍຄົງບໍ່ຜິດໜັກ. ສື່ສັງຄົມອອນລາຍເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດ ແລະ ຄວາມສະດວກສະບາຍຫຼາຍຢ່າງໃນຊີວິດປະຈຳວັນ ໂດຍສະເພາະການແລກປ່ຽນຂໍ້ມູນຂ່າວສານທີ່ວ່ອງໄວ, ການເຂົ້າເຖິງຄວາມຮູ້ໄດ້ງ່າຍ ແລະ ການເສບສິ່ງບັນເທີງໄດ້ຢ່າງບໍ່ຈຳກັດ.

          ຊ່ວງຕົ້ນປີ 2020 ຂ້ອຍຕັ້ງໃຈວ່າຈະນຳເລື່ອງການຮຽນພາສາມາເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງຊີວິດປະຈຳວັນ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາມຫາວິທີການຕ່າງໆ ແອັບໃດທີ່ວ່າດີກໍໂຫຼດມາໃຊ້ ແຕ່ກໍບໍ່ມີແອັບໃດຖືກໃຈກິເລດຂ້ອຍ ໂດຍສ່ວນຕົວມີຄວາມເຊື່ອວ່າ “ເຮົາຈະເຫັນໃນສິ່ງທີ່ເຮົາຄົ້ນຫາ ພຽງແຕ່ບໍ່ຮູ້ວ່າເວລາໃດເທົ່ານັັ້ນເອງ” ສຸດທ້າຍຂ້ອຍກໍໄປເຈີແອັບໜຶ່ງໂດຍບັງເອີນ ຈາກແອັບຮຽນພາສາອັງກິດເກືອບສິບແອັບກໍຄ່ອຍຖືກລົບອອກໄປເທື່ອລະໜ້ອຍ ຈົນຕອນນີ້ໃນມືຖືຂ້ອຍມີແອັບຮຽນພາສາອັງກິດພຽງແອັບດຽວ Hallo ນີ້ຄືຊື່ຂອງແອັບທີ່ວ່ານັ້ນ. ຄວາມໜ້າສົນໃຈຂອງມັນກໍຄື ເຂົາອອກແບບມາໃຫ້ຜູ້ຮຽນສາມາດສ້າງຫ້ອງສົນທະນາກັນໄດ້ເລີຍ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ມີຄົນມານັ່ງລ້ອມວົງສົນທະນາກັນໄດ້ຕະຫຼອດ ສົນທະນາໄດ້ທຸກເລື່ອງ ອາຫານ ບັນເທີງ ກີລາ ການສຶກສາ ຍົກເວັ້ນເລື່ອງສາສະໜາ, ການເມືອງ, ການດູໝິ່ນເຊື້ອຊາດ ແລະ ສີຜິວ.

ຈາກການໃຊ້ແອັບດັ່ງກ່າວ ຜ່ານມາແລ້ວປະມານປີກວ່າໆ ຂ້ອຍບໍ່ສາມາດກ່າວໄດ້ຢ່າງເຕັມປາກວ່າ ທັກສະພາສາອັງກິດຂອງຂ້ອຍດີຂຶ້ນຢ່າງທັນຕາເຫັນ ແຕ່ມີສິ່ງໜຶ່ງທີ່ຂ້ອຍປະຕິເສດບໍ່ໄດ້ຄື ທຸກຄັ້ງທີ່ໃຊ້ແອັບນີ້ ເຮັດໃຫ້ຂ້ອຍໄດ້ຮັບແຮງບັນດານໃຈຈາກໝູ່ເພື່ອນທີ່ຕ່າງຄົນກໍຕ່າງມີຄວາມກະຕືລືລົ້ນໃນການເຝິກພາສາອັງກິດ ຕ້ອງຂໍຂອບໃຈ Hallo App ຫຼາຍໆ ທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ຂ້ອຍໄດ້ໝູ່ໃໝ່ຫຼາຍຂຶ້ນ ພວກເຮົາຕ່າງກໍເປັນແຮງບັນໃຈແກ່ກັນແລະກັນ ແລະ ຂໍສາລະພາບແກ່ຜູ້ອ່ານໄວ້ເລີຍວ່າ ຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ຄ່າໂຄສະນາໃດໆທັງສິ້ນ.

ເລື່ອງທີ່ກ່າວມາ ຜູ້ຂຽນມອງວ່າເປັນຜົນດີຈາກການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ ເຊິ່ງນອກຈາກການແລກປ່ຽນຂໍ້ມູນຂ່າວສານທີ່ວ່ອງໄວແລ້ວ ຍັງເຮັດໃຫ້ໄດ້ສ້າງເພື່ອນ ແລະ ແບ່ງປັນປະສົບການດີໆແກ່ກັນແລະກັນ. ຈາກການສຶກສາວິໄຈຂອງມະຫາວິທະຍາໄລຣາຊະພັດພຣະນະຄອນສີອະຍຸດທະຍາ ກ່ຽວກັບການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍຂອງໄວລຸ້ນ ພົບວ່າ ມີຜົນກະທົບຕໍ່ຄ່ານິຍົມທາງດ້ານບວກ ດັ່ງນີ້: ໄວລຸ້ນມີຄ່ານິຍົມໃນການສຶກສາໃຝ່ຮູ້, ມີຄວາມກະຕັນຍູກະຕະເວທີ, ມີຄວາມເອື້ອອາຣີແລະມີຈິດອາສາ, ມີການເພິ່ງພາຕົນເອງ ແລະ ຂະຫຍັນໝັ່ນພຽນ.

ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ ສິ່ງຕ່າງໆມີສອງດ້ານສະເໝີ ເຖິງແມ່ນວ່າ ສື່ສັງຄົມອອນລາຍຈະມີປະໂຫຍດຢ່າງຫຼວງຫຼາຍແກ່ຜູ້ບໍລິໂພກ ແຕ່ມັນກໍໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດບັນຫາຕາມາຫຼາຍຢ່າງ. ໜຶ່ງໃນບັນຫາທີ່ເຊື່ອວ່າເປັນຜົນມາຈາກການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍກໍຄື ການໃຊ້ຄວາມຮຸນແຮງ. ໝໍຄົມສັນ ກຽດຮຸ່ງຣິດ ອາຈານມະຫາວິທະຍາໄລມະຫິດົນ ໄດ້ກ່າວເຖິງຄວາມສຳພັນລະຫວ່າງສື່ສັງຄົມອອນລາຍກັບບັນຫາການຂ້າຕົວຕາຍໄວ້ວ່າ: “ການເຜີຍແຜ່ຂໍ້ຄວາມຫຼືເນື້ອຫາທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບຄວາມຮຸນແຮງລວມໄປເຖິງການຂ້າໂຕຕາຍ ສົ່ງຜົນໂດຍກົງໃນເລື່ອງການຮຽນຮູ້ໃນສັງຄົມ ໂດຍສະເພາະອິດທິພົນຕໍ່ເດັກນ້ອຍ ແລະ ໄວ້ລຸ້ນທີ່ຍັງຮູ້ເທົ່າບໍ່ເຖິງການ ບໍ່ມີທັກສະໃນການແກ້ໄຂບັນຫາທີ່ດີພໍ ອາດຈະມີການຮຽນແບບພຶດຕິກຳໄດ້”  ຈາກຂໍ້ມູນດັ່ງກ່າວຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າຜູ້ທີ່ຮູ້ເທົ່າບໍ່ເຖິງການມີໂອກາດໃນການຮຽນແບບເອົາພຶດຕິກຳທີ່ບໍ່ເໝາະສົມຈາກສື່ສັງຄົມອອນລາຍມານຳໃຊ້ໃນຊີວິດຈິງ. ດັ່ງທີ່ເປັນຂ່າວເມື່ອປີ 2020 ທີ່ຜ່ານມາວ່າ ເດັກນ້ອຍ ອາຍຸ 11 ປີ ຊາວເມັກຊິໂກ ຊື່ວ່າ ໂຮເຊ ອັງເຄລ ຣາມອສ ໄດ້ກໍ່ເຫດຍິງປືນຢູ່ໃນໂຮງຮຽນ ເຮັດໃຫ້ມີຜູ້ບາດເຈັບ 6 ຄົນ ແລະ ຄູເສຍຊີວິດ 1 ຄົນ ກ່ອນທີ່ຈະຍິງຕົນເອງຕາຍ. ເຈົ້າໜ້າທີ່ຕຳຫຼວດມີເຫດຜົນທີ່ເຊື່ອໄດ້ວ່າ ພຶດຕິກຳດັ່ງກ່າວເປັນພຶດຕິກຳທີ່ຮຽນແບບມາຈາກເກມ natural selection ເຊິ່ງເປັນເກມທີ່ຍ່າງໄປນຳຍິງຄູ່ຕໍ່ສູ້ໄປນຳ.

ອີກຢ່າງໜຶ່ງ ເຫດການຄັ້ງນີ້ ຕຳຫຼວດເຊື່ອວ່າເປັນພຶດຕິກຳຮຽນແບບມາຈາກການສັງຫານໝູ່ທີ່ໂຮງຮຽນມັດທະຍົມໂຄຣັມໄບນ໌ ລັດໂຄໂຣຣາໂດ ສະຫະລັດອະເມລິກາ ເມື່ອປີ 1999 ໂດຍເຫດການຄັ້ງນັ້ນ ອີຣິກ ແຮຣິສ ອາຍຸ 18 ປີ ແລະ ດີແລນ ຄີໂບລດ໌ ອາຍຸ 17 ປີ ໃຊ້ປືນຫຼາຍກະບອກໄລ່ຍິງຜູ້ຄົນໃນໂຮງຮຽນສົ່ງຜົນໃຫ້ມີຜູ້ເສຍຊີວິດ 12 ຄົນ ກ່ອນທີ່ຈະຍິງຕົນເອງຕາຍ. ເຫດຜົນທີ່ຕຳຫຼວດເຊື່ອວ່າການກໍ່ເຫດໃນຄັ້ງນີ້ກ່ຽວຂ້ອງກັນນັ້ນ ເພາະໂຮເຊ ໄດ້ແຕ່ງກາຍຄືກັນກັບ ອີຣິກ ແຮຣິສ ໃນມື້ກໍ່ເຫດ ຄືຜູ້ກໍ່ເຫດທັງສອງຄົນຈາກສອງເຫດການນີ້ ໄດ້ຂຽນຄຳວ່າ natural selection ໃສ່ເສື້ອຂອງຕົນເອງ ແລະ ມີພຶດຕິການໃນການກໍ່ເຫດກໍຄ້າຍຄືກັນ. ຈາກຂໍ້ມູນນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າສື່ສັງຄົມອອນລາຍມີອິດທິພົນຕໍ່ພຶດຕິກຳຂອງມະນຸດຢ່າງຍິ່ງ ຍິ່ງເຮົາໃຫ້ລາຍລະອຽດກ່ຽວກັບເລື່ອງນັ້ນຫຼາຍສ່ຳໃດ ຜູ້ຄົນກໍມີໂອກາດໃນການຮຽນແບບພຶດຕິກຳດັ່ງກ່າວໄດ້ຫຼາຍສ່ຳນັ້ນ ຖາມວ່າມີອິດທິພົນຫຼາຍສ່ຳໃດ? ເຖິງຂັ້ນສາມາດເຮັດໃຫ້ຄົນໆໜຶ່ງຕັດສິນໃຈປິດຊີວິດຂອງຜູ້ອື່ນລົງໄດ້ ພຸ້ນແລ້ວ!

ຈາກທີ່ກ່າວມາທັງສອງສ່ວນ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ ສາມາດມີອິດທິພົນຕໍ່ຖີຊີວິດມະນຸດທັງດ້ານດີ ແລະ ຮ້າຍໄດ້ ທັງນີ້ ຂຶ້ນຢູ່ກັບວ່າຜູ້ໃຊ້ຈະໃຊ້ໄປໃນທິດທາງໃດ ສື່ສັງຄົມອອນລາຍກໍປຽບເໝືອນມີດ ຖ້າເຮົາໃຊ້ໄປແທງຄົນ ກໍເກີດໂທດ ຂະນະດຽວກັນຖ້າເອົາໄປປອກໝາກໄມ້ແລ້ວເອົາໄປຖວາຍຄູບາຢູ່ວັດກໍຈະໄດ້ບຸນ ສິ່ງນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ມີດເປັນຂອງກາງໆ ບໍ່ດີບໍ່ຊົ່ວໃນຕົນເອງ ຈະດີຫຼືຊົ່ວ ຈະໃຫ້ຄຸນຫຼືໂທດນັ້ນ ຂຶ້ນກັບຄົນໃຊ້ ສື່ສັງຄົມອອນລາຍກໍເຊັ່ນດຽວກັນ ເປັນຂອງກາງໆ ຖ້າໃຊ້ເປັນກໍມີປະໂຫຍດອະເນກອະນັນ ຖ້າໃຊ້ບໍ່ເປັນກໍໃຫ້ໂທດຢ່າງມະຫັນ.

ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ ມີງານວິໄຈບາງຊິ້ນໄດ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ຄວາມເຊື່ອທີ່ວ່າ ເທັກໂນໂລຊີ (ສື່ສັງຄົມອອນລາຍເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງເທັກໂນໂລຊີ) ເປັນຂອງກາງໆນັ້ນ ບໍ່ໜ້າຈະຖືກຕ້ອງຮ້ອຍເປີເຊັນ ເນື່ອງຈາກວ່າມີເທັກໂນໂລຊີບາງປະເພດບໍ່ມີຄວາມເປັນກາງ ໂດຍສະເພາະແອັບພລິເຄຊັ່ນຕ່າງໆນັ້ນຖືກສ້າງຂຶ້ນມາໃນຍຸກປັດຈຸບັນລ້ວນມີເປົ້າໝາຍບາງຢ່າງ ແທນທີ່ຈະເປັນພຽງເຄື່ອງມື ແຕ່ມັນກາຍເປັນສິ່ງທີ່ມີເປົ້າໝາຍໃນຕົວເອງ ເຊິ່ງສາມາດເຮັດໃຫ້ຜູ້ບໍລິໂພກຫຼົງໄຫຼ ແລະ ໃຊ້ເວລາຢູ່ກັບມັນຖີ່ຂຶ້ນ ຖາມວ່າເປັນເພາະຫຍັງ? ເພາະຜູ້ສ້າງແອັບເຫຼົ່ານີ້ເຂົາຄິດຄົ້ນມາກ່ອນແລ້ວວ່າ ເຮັດແນວໃດຊິໃຫ້ຜູ້ບໍລິໂພກໃຊ້ເວລາຢູ່ໃນແອັບນີ້ໄດ້ດົນທີ່ສຸດ (ເມື່ອເຮົາຢູ່ໃນນັ້ນດົນກໍສະແດງວ່າເຂົາມີໂອກາດຂາຍເຄື່ອງໄດ້ຫຼາຍຂຶ້ນ) ດ້ວຍເຫດນີ້ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ຜູ້ຄົນ ໂດຍສະເພາະກຸ່ມໄວລຸ້ນ ໝົກໝຸ້ນຢູ່ກັບສື່ສັງຄົມອອນລາຍເປັນເວລາຫຼາຍຊົ່ວໂມງຕໍ່ມື້ ໂດຍຂໍ້ມູນທາງການແພດຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ການຕິດ ຫຼື ໝົກໝຸ້ນຢູ່ກັບສື່ສັງຄົມອອນລາຍຫຼາຍເກີນໄປ ມີແນວໂນ້ມທີ່ຈະເຮັດໃຫ້ບຸກຄົນນັ້ນເກີດພາວະຊຶມເສົ້າ ທີ່ເອີ້ນວ່າ Facebook Depression Syndrome ຄືພາວະຊຶມເສົ້າຈາກເຟສບຸ໊ກ ເຊິ່ງເກີດຈາກການປຽບທຽບລະດັບຄຸນນະພາບຊີວິດຂອງຕົນກັບຄົນອື່ນ. ນອກຈາກນີ້ ຜູ້ຂຽນຄິດວ່າ ຖ້າເຮົາໝຸກໝຸ້ນຢູ່ກັບສື່ສົງຄົມອອນລາຍຫຼາຍເກີນໄປຈະສົ່ງຜົນເສຍຫາຍແກ່ຊີວິດຫຼາຍຢ່າງ ເຊັ່ນ: ເສຍເວລາ, ເສຍເງິນ, ເສຍສຸຂະພາບ, ເສຍຄວາມສຳພັນອັນດີກັບຄົນໃກ້ຊິດ ແລ້ວຄວາມເສຍໃຈກໍຈະຕາມມາ.

ສະນັ້ນ ເຮົາຄວນຈະໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍແນວໃດເພື່ອໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດສຸກແກ່ຊີວິດ. ຜູ້ຂຽນເຫັນວ່າ ການນຳໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍໃນຍຸກປັດຈຸບັນ ຈຳເປັນຍ່າງຍິ່ງທີ່ຈະຕ້ອງມີຄວາມຕື່ນຕົວ, ຮູ້ເທົ່າທັນ ແລະ ມີສະຕິລະວັງຕົວຢູ່ສະເໝີ ເພາະໃນສື່ສັງຄົມອອນລາຍເຕັມໄປດ້ວຍກັບດັກ (Trap) ເຮົາບໍ່ຮູ້ວ່າຈະຕົກລົງໄປໃນຂຸມກັກດັກນັ້ນຕອນໃດ ຖ້າເຮົາຕົກລົງໄປເມື່ອໃດມັນຈະກາຍເປັນດາບມາທິ່ມແທງເຮົາທັນທີ ຄຳສອນໃນທາງພຣະພຸດທະສາສະໜາ ໄດ້ກ່າວໄວ້ວ່າ “ບຸກຄົນທີ່ດຳລົງຊີວິດຢູ່ດ້ວຍຄວາມປະໝາດ ຂາດສະຕິ ມົວເມົາ ຂາດການຕື່ນຮູ້ ເຖິງແມ່ນມີຊີວິດຢູ່ ກໍເໝືອນກັບຄົນທີ່ຕາຍໄປແລ້ວ” ເປັນການຕາຍທາງດ້ານຈິດໃຈ ມີພຽງຮ່າງກາຍ ແຕ່ໄຮ້ວິນຍານ. ດັ່ງນັ້ນ ໃນການດຳເນີນຊີວິດຢູ່ໃນໂລກ ໂດຍສະເພາະການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍສິ່ງດຶງດູດໃຫ້ເຮົາເຂົ້າໄປຕິດກັບດັກ ຈຶ່ງຈຳເປັນຢ່າງຍິ່ງທີ່ຈະຕ້ອງມີສະຕິຕື່ນຮູ້ຢູ່ສະເໝີ ຮູ້ເທົ່າທັນຄວາມເປັນໄປຂອງໂລກ ແລະ ຊີວິດ ບໍ່ຫຼົງມົວເມົາກັບສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງຫຼາຍຈົນເກີນໄປ ຈື່ໄວ້ວ່າ ທຸກສິ່ງມີສອງດ້ານສະເໝີ ຖ້າເຮົາເຜີຕົວເມື່ອໃດ ຈາກສິ່ງທີ່ເປັນປະໂຫຍດກໍອາດຈະກາຍເປັນໂທດໄດ້ທັນທີ.

ຂໍໃຫ້ທຸກທ່ານໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍຢ່າງມີສະຕິ ແລ້ວເຮົາຈະຢູ່ໃນໂລກຢ່າງຜູ້ຕື່ນຮູ້

ແລະ ຜູ້ຕື່ນຮູ້ຄືຜູ້ທີ່ມີຄວາມສຸກ.

ກັນຍາ, 2564

ເອກະສານອ້າງອີງ

1. ປັດທະມາພອນ ສຸກສົມໂສດ, ຜົນກະທົບຂອງການໃຊ້ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ ຕໍ່ການປ່ຽນແປງຄ່ານິຍົມໄວລຸ້ນໃນພຣະນະຄອນສີອະຍຸດທະຍາ, ວາລະສານວິຊາການອະຍຸດທະຍາ, (ປີທີ 13 ສະບັບທີ 1 ມັງກອນ-ມິຖຸນາ 2564).

2. ອົງອາດ ອິດມອນ, ເທັກໂນໂລຊີເປັນກາງຫຼືບໍ່, (ບັນດິດວິທະຍາໄລ: ຈຸລາລົງກອນມະຫາວິທະຍາໄລ, 2533).

3. ພຣະໄຕຣປິດົກ ເຫຼັ້ມ 27, ຂຸດທະກະນິກາຍ ຊາດົກ ເລື່ອງ ຄັນທະຕິນທຸກະ, (ຂຸ.ຊາ. 27/587/332).

4. https://www.rama.mahidol.ac.th/ramachannel/article/ปัญหาการใช้สื่อสังคมออ/ (ເຂົ້າເຖິງ ວັນທີ່ 1 ກັນຍາ 2021).

5. https://hilight.kapook.com/view/198663 (ເຂົ້າເຖິງ ວັນທີ່ 3 ກັນຍາ 2021).

6. https://www.dailymail.co.uk/news/article-7873725/Boy-12-shoots-teacher-dead-wounds-four-pupils-kills-Mexican-school.html (ເຂົ້າເຖິງ ວັນທີ່ 3 ກັນຍາ 2021).

ໂມງເສຍຍັງຊື້ໃຫມ່ໄດ້ ແຕ່ເວລາທີ່ເສຍໄປບໍ່ມີທາງທີ່ຈະເອົາກັບຄືນມາໄດ້ເລີຍ.

ຫຼາຍຄົນມັກເວົ້າວ່າ ໃນຊີວິດນີ້ຢາກເຮັດຫຼາຍສິ່ງຫຼາຍຢ່າງ ແຕ່ວ່າຂ້ອຍບໍ່ມີເວລາ, ຫຍຸ້ງຫຼາຍ, ງານລົ້ນມື, ວຽກບ້ານຖ້ວມຫົວ, ຕົວຈົມຢູ່ກັບກອງເອກະສານ, ຈົນບໍ່ມີເວລາເຮັດໃນສິ່ງທີ່ມັກຢ່າງແທ້ຈິງ.

ຄຳຖາມຄືວ່າ ແລ້ວເວລາເຈົ້າເສຍໄປໃສ?

ຄຳເວົ້າທີ່ວ່າ “ຄົນທີ່ປະສົບຄວາມສຳເລັດ ມື້ໜຶ່ງມີເວລາ 25 ຊົ່ວໂມງ ສ່ວນຄົນທີ່ລົ້ມເຫຼວ ມື້ໜຶ່ງມີເວລາ 23 ຊົ່ວໂມງ” ເປັນຄຳເວົ້າທຳມະດາ ແຕ່ວ່າຟັງແລ້ວຮູ້ສຶກເຈັບປວດ ເພາະຄວາມຈິງເຮົາມີເວລາມື້ລະ 24 ຊົ່ວໂມງເທົ່າກັນ ບາງຄົນໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ ແຕ່ວ່າບາງຄົນຈັກເອົາໄປເຮັດຫຍັງ ແລ້ວກໍມາຈົ່ມວ່າ ເວລາໜ້ອຍ ເວລາຜ່ານໄປໄວ ເຮັດຫຍັງກະບໍ່ທັນ ຕົກລົງວ່າ “ເວລາຜ່ານໄປໄວ ຫຼື ເຮົາໃຊ້ມັນບໍ່ເປັນກັນແນ່” ເຮົາມັກໄດ້ຍິນເລື່ອງປຽບທຽບວ່າ ແຕ່ລະມື້ມີຄົນເອົາເງິນມາໃຫ້ 24 ລ້ານ ໂດຍມີເງື່ອນໄຂວ່າ ຖ້າເຈົ້າໃຊ້ເງິນນັ້ນບໍ່ໝົດຈະຕ້ອງສົ່ງຄືນ ແລ້ວມື້ຕໍ່ມາເຂົາກໍເອົາມາໃຫ້ອີກ 24 ລ້ານ ຄຳຖາມຄື ເຈົ້າຈະໃຊ້ເງິນຈຳນວນນີ້ແນວໃດໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດສູງສຸດ? ຖ້າໃຜຕ້ອງເອົາເງິນໄປຄືນເຂົາທຸກມື້ ສະແດງວ່າ ໃຊ້ເງິນນັ້ນບໍ່ເປັນ. ເວລາກໍເຊັ່ນດຽວກັນ ເປັນສິ່ງທີ່ມີຄຸນຄ່າຄືກັບເງິນຄຳ ເຮົາຈຶ່ງຄວນນຳໃຊ້ໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດ ພຣະພຸດທະເຈົ້າຕັດຖາມສະເໝີວ່າ ວັນ ແລະ ຄືນ ລ່ວງເລີຍໄປ ຕອນນີ້ ເຮົາກຳລັງເຮັດຫຍັງຢູ່? ເປັນຄຳຖາມທີ່ກະຕຸ້ນໃຫ້ຄິດເຖິງຄຸນຄ່າຂອງເວລາວ່າ

ແຕ່ລະມື້ເຮົາໃຊ້ເວລາໄປກັບເລື່ອງໃດແດ່?

ຊ່ວງນີ້ ຜູ້ຂຽນຮູ້ສຶກວ່າ ຕົນເອງຫຍຸ້ງຢູ່ຕະຫຼອດເວລາ ເໝືອນມີວຽກໃຫ້ຕ້ອງເຮັດຕະຫຼອດວັນ ແຕ່ເມື່ອຈະຫຼັບຕາລົງນອນ ແລ້ວຢ້ອນນຶກເຖິງສິ່ງທີ່ເຮັດພາຍໃນມື້ນັ້ນໆ ກັບພົບວ່າ ບໍ່ມີຫຍັງເປັນຊິ້ນເປັນອັນຈັກຢ່າງ ຄຳຖາມຄື ວັນເວລາເຫຼົ່ານັ້ນມັນສູນເສຍໄປໃສ ເໝືອນກັບມີສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງກຳລັງລັກເວລາຂ້ອຍໄປ ເມື່ອຄິດທົບທວນເບິ່ງແລ້ວ ຈຶ່ງພົບວ່າ ການນັ່ງເຂ່ຍມືຖື, ເບິ່ງຄລິບວິດີໂອໄຮ້ສາລະ, ເບິ່ງຂ່າວທີ່ບາງທີກໍບໍ່ຈຳເປັນຕ້ອງຮູ້ກໍໄດ້ ແລະ ນັ່ງສວນເສເຮຮາກັບໝູ່ຄູ່ ກິດຈະກຳເຫຼົ່ານີ້ຄື ໂຈນທີ່ກຳລັງລັກເວລາຂ້ອຍໄປໂດຍທີ່ຂ້ອຍບໍ່ທັນໄດ້ສັງເກດ ຂ້ອຍເຊື່ອວ່າທຸກຄົນລ້ວນມີໂຈນຢູ່ໃນຕົວ ຢູ່ທີ່ວ່າໃຜຈະສັງເກດເຫັນຫຼືບໍ່ເທົ່ານັ້ນເອງ.

ຄຳຖາມຕໍ່ມາທີ່ເຮົາຈະຕ້ອງຖາມຕົນເອງກໍຄື ແລ້ວເຮົາຈະກຳຈັດໂຈນເຫຼົ່ານີ້ອອກໄປຈາກຕົວເຮົາໄດ້ແນວໃດ? ການທີ່ຈະກຳຈັດໂຈນເຫຼົ່ານີ້ ຈຳເປັນຈະຕ້ອງບໍລິຫານເວລາໃຫ້ໄດ້ໃນແຕ່ລະມື້ ມີອາຈານທ່ານໜຶ່ງໄດ້ຂຽນບົດຄວາມກ່ຽວກັບເລື່ອງນີ້ໄວ້ຢ່າງໜ້າສົນໃຈ ຂ້ອຍຄິດວ່າເຮົາສາມາດນຳມາປະຍຸກໃຊ້ໃນຊີວິດປະຈຳວັນໄດ້ຈິງ.

ລາວມີຊື່ວ່າ ຄິມຣັນໂດ ແມ່ນແລ້ວ, ຄົນອິນເດຍແນ່ນອນ.

ເວົ້າໄປລ່ະ ຄູບາ! ຊື່ແບບນີ້ ຄົນເກົາຫຼີຕົ໋ວ!

ລາວເປັນອາຈານທີ່ມີຊື່ສຽງໃນມະຫາວິທະຍາໄລໂຊລ໌ (Seoul University) ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້.

ຄິມຣັນໂດ ເລົ່າວ່າ ລາວເປັນອາຈານທີ່ຫຍຸ້ງທີ່ສຸດຄົນໜຶ່ງ ມີໜ້າທີ່ຮັບຜິດຊອບຫຼາຍຕຳແໜ່ງ ທັງສອນ, ທັງປະຊຸມ, ທັງສັມມະນາ, ປິດເທີມກໍຕ້ອງສອນພິເສດ, ວັນເສົາ-ອາທິດກໍຕ້ອງເຂົ້າຫ້ອງວິໄຈ, ເວລາໜຶ່ງວັນແທບຈະບໍ່ພໍໃຊ້ສຳລັບລາວ ແຕ່ດ້ວຍຄວາມເປັນອາຈານລາວຈຳເປັນຕ້ອງບໍລິຫານເວລາໃຫ້ໄດ້ ລາວບອກວ່າມີເຄັດລັບໃນການບໍລິຫານເວລາ ດັ່ງນີ້:

1. ຈັດການເວລາໃຫ້ສຳພັນກັບເປົ້າໝາຍ

            ຄົນສວນ ຫຼື ຄົນທີ່ດູແລຕົ້ນໄມ້ ມັກຈະຕັດກິ່ງກ້ານຂອງມັນອອກ ເມື່ອເຫັນວ່າກິ່ງກ້ານນັ້ນ ຖ້າຈົ່ງໄວ້ກໍສິ້ນເປື້ອງສານອາຫານທີ່ຈະມາຫຼໍ່ລ້ຽງລຳຕົ້ນ ຕົ້ນໄມ້ຖ້າມີກິ່ງກ້ານຫຼາຍເກີນໄປມັນຈະເຕີບໂຕຊ້າ ຖ້າຢາກໃຫ້ຕົ້ນໄມ້ເຕີບໂຕໄດ້ຢ່າງເຕັມທີ່ ເຮົາຈຳເປັນຕ້ອງລິ ຫຼື ຮານກິ່ງທີ່ບໍ່ຈຳເປັນອອກ ໃນຊີວິດເຮົາກໍເຊັ່ນດຽວກັນ ຖ້າເຮົາເຮັດທຸກສິ່ງທຸກຢ່າງທີ່ຂວາງໜ້າ ເຫັນງານຫຍັງກໍເຮັດໄປໝົດ ບາງທີ ເປົ້າໝາຍ ຫຼື ຄວາມໃຝ່ຝັນຂອງເຮົາອາດຈະບໍ່ມີວັນເປັນຈິງກໍໄດ້ ເພາະເຮົາມົວສົນໃຈແຕ່ບັນຍາກາດຂ້າງທາງທີ່ບໍ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບເປົ້າໝາຍ ດັ່ງນັ້ນ ການລະນຶກເຖິງເປົ້າໝາຍໄວ້ສະເໝີ ຈະຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາເຫັນຄຸນຄ່າຂອງເວລາຫຼາຍຂຶ້ນ ແລະ ຈະໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ ຄິມຣັນໂດ ບອກວ່າ ຖ້າຢາກຈັດການເວລາໄດ້ດີ ເຮົາຕ້ອງຮຽນຮູ້ທີ່ຈະຕັດໃຈຈາກບາງສິ່ງບາງຢ່າງກ່ອນ ຄືຮູ້ວ່າຈະເລິກເຮັດສິ່ງໃດ ແລ້ວຈຶ່ງມາຮຽບຮຽງລຳດັບຄວາມສຳຄັນຂອງງານທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບເປົ້າໝາຍທີ່ເຮົາຈະຕ້ອງເຮັດ ເຊັ່ນ ຢາກເຝິກພາສາອັງກິດ ເຮົາຕ້ອງຮູ້ວ່າຈະໃຊ້ເວລາເຝິກຈັກຊົ່ວໂມງຕໍ່ມື້ ເຝິກເລື່ອງຫຍັງ ການເວົ້າ ການຟັງ ການຂຽນ ຫຼື ການອ່ານ ເມື່ອຮູ້ປະເດັນຫຼັກແລ້ວ ເຮົາຈະບໍ່ຫຼົງທາງ ທີ່ສຳຄັນເຮົາຈະບໍ່ເສຍເວລາ ສະນັ້ນ ຈົ່ງຈັດການເວລາໃຫ້ສຳພັນກັບເປົ້າໝາຍ.

2. ຕັດກິດຈະກຳໄຮ້ສາລະອອກໄປ

            ເຮົາປະຕິເສດບໍ່ໄດ້ວ່າໂລກຍຸກປັດຈຸບັນນີ້ ມີຫຼາຍສິ່ງທີ່ດຶງດູດຄວາມສົນໃຈໃຫ້ເຮົາຫັນໄປເບິ່ງ ອາດຈະເຂ່ຍ ຫຼື ເລື່ອນຂຶ້ນເລື່ອນລົງ ບາງທີກໍງົງກັບຕົນເອງຄືກັນວ່າ ຢູ່ໃນໜ້າຈໍນັ້ນມັນມີຫຍັງດີຫຼາຍກວ່າໂລກແຫ່ງຄວາມເປັນຈິງ ທີ່ເຮົາມັກເວົ້າວ່າ ເທັກໂນໂລຊີກໍຄືກັບມີດ ຖ້າເຮົາໃຊ້ໄປແທງຕົນເອງ ຫຼື ຄົນອື່ນ ກໍເກີດໂທດ ຂະນະດຽວກັນຖ້າເອົາໄປປອກໝາກໄມ້ແລ້ວເອົາໄປຖວາຍຄູບາກໍຈະໄດ້ບຸນ ສິ່ງນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ມີດເປັນຂອງກາງໆ ບໍ່ດີບໍ່ຊົ່ວໃນຕົນເອງ ຈະດີຫຼືຊົ່ວນັ້ນຂຶ້ນກັບຄົນໃຊ້ ເທັກໂນໂລຊີກໍເຊັ່ນດຽວກັນ ຖ້າໃຊ້ເປັນກໍມີປະໂຫຍດອະນັນ ຖ້າໃຊ້ບໍ່ເປັນກໍໃຫ້ໂທດມະຫັນ ນີ້ຄືຄວາມເຊື່ອ ແລະ ຄຳອະທິບາຍທີ່ເຮົາໄດ້ຍິນເປັນປະຈຳ.

ມີງານວິໄຈຫຼາຍຊິ້ນສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ຄວາມເຊື່ອທີ່ວ່າ ເທັກໂນໂລຊີ ເປັນຂອງກາງໆນັ້ນ ບໍ່ໜ້າຈະຖືກຕ້ອງຮ້ອຍເປີເຊັນ ເນື່ອງຈາກວ່າມີເທັກໂນໂລຊີບາງປະເພດບໍ່ມີຄວາມເປັນກາງ (ອ່ານລາຍລະອຽດໄດ້ໃນ ເທັກໂນໂລຊີເປັນກາງຫຼືບໍ່ ໂດຍ ອົງອາດ ອິດມອນ) ເຊັ່ນ ແອັບພລິເຄຊັ່ນຕ່າງໆ ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ຖືກສ້າງຂຶ້ນມາພ້ອມກັບເປົ້າໝາຍບາງຢ່າງ ແທນທີ່ຈະເປັນພຽງເຄື່ອງມື ແຕ່ມັນກາຍເປັນສິ່ງທີ່ມີເປົ້າໝາຍໃນຕົວເອງ ເຊິ່ງສາມາດເຮັດໃຫ້ຜູ້ບໍລິໂພກຫຼົງໄຫຼ ແລະ ໃຊ້ເວລາຢູ່ກັບມັນຖີ່ຂຶ້ນ ຖາມວ່າເປັນເພາະຫຍັງ? ເພາະຜູ້ສ້າງແອັບເຫຼົ່ານີ້ເຂົາຄິດມາກ່ອນແລ້ວວ່າ ເຮັດແນວໃດຊິໃຫ້ຜູ້ບໍລິໂພກໃຊ້ເວລາຢູ່ໃນແອັບນີ້ໄດ້ດົນທີ່ສຸດ (ເມື່ອເຮົາຢູ່ໃນນັ້ນດົນກໍສະແດງວ່າເຂົາມີໂອກາດຂາຍເຄື່ອງໄດ້ຫຼາຍຂຶ້ນ) ເວົ້າງ່າຍໆວ່າ ມັນເປັນແຜນການ ຢ່າໄປຕິດກັບດັກ (Trap).

ແຕ່ລະມື້ເຮົາໃຊ້ເວລາຈັກຊົ່ວໂມງໄປກັບກິດຈະກຳໄຮ້ສາລະເຊັ່ນ ຫຼິ້ນເກມ, ທ່ອງເນັດ ແລະ ເບິ່ງວິດີໂອໄຮ້ສາລະ ໂດຍສະເພາະການຫຼິ້ນແອັບຕ່າງໆໃນມືຖື ເຊັ່ນ ເຟສບຸກ, ໄອຈີ, ທະວິດເຕີ, ຕິກຕ໋ອກ ແລະ ແອັບອື່ນໆອີກ ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າບໍ່ໃຫ້ໃຊ້ ແຕ່ໃຊ້ໃຫ້ພໍເໝາະພໍດີ ເຊິ່ງຄວາມພໍດີຂອງແຕ່ລະຄົນບໍ່ຄືກັນ ເຮົາຕ້ອງຮູ້ຕົວເອງວ່າ ຄວາມພໍເໝາະພໍດີຂອງເຮົາຄື ຈັກນາທີ ຈັກຊົ່ວໂມງຕໍ່ມື້ ຖ້າເຮົາສາມາດຈັດສັນເວລາທີ່ຈະຢູ່ກັບແອັບເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ຢ່າງເໝາະສົມ ເຮົາຈະມີເວລາເຫຼືອພຽງພໍທີ່ຈະເຮັດໃນສິ່ງທີ່ເຮົາຢາກເຮັດອິຫຼີ ໃນຊີວິດຈິງ ບໍ່ແມ່ນສະເພາະແຕ່ເລື່ອງເທັກໂນໂລຊີທີ່ເຮັດໃຫ້ເຮົາເສຍເວລາ ກິດຈະກຳໃດກໍແລ້ວແຕ່ ທີ່ເຈົ້າຄິດວ່າມັນໄຮ້ສາລະສຳລັບເຈົ້າ? ຕັດມັນອອກໄປຊະ!

3. 15 ນາທີກໍເກີນພໍ

            ໃນແຕ່ລະມື້ເຮົາມີເສດເວລາຫຼາຍຊ່ວງ ຖ້ານັບລວມກັນແລ້ວ ມື້ໜຶ່ງໜ້າຈະໄດ້ປະມານ 1-2 ຊົ່ວໂມງ ເສດເວລາທີ່ວ່າໄດ້ມາຈາກເຫດການຕໍ່ໄປນີ້ ກ່ອນອາຫານ, ຫຼັງອາຫານ, ນັ່ງລໍຄູອາຈານມາເຂົ້າສອນ, ນັ່ງລໍໝູ່ເພື່ອນ, ນັ່ງລໍລົດເມ ແລະ ອີກສາລະພັດເຫດການແລ້ວແຕ່ວິຖີຊີວິດຂອງແຕ່ລະຄົນ ເຮົາມີເສດເວລາຢ່າງໜ້ອຍປະມານ 10-15 ນາທີ ໂດຍທົ່ວໄປເຮົາມັກຈະໃຊ້ເສດເວລານີ້ໄປກັບການເຂ່ຍມືຖື ຫຼື ບໍ່ກໍນັ່ງຢູ່ຊື່ໆ ເພາະເຮົາບໍ່ຮູ້ວ່າຈະເອົາເສດເວລາເຫຼົ່ານີ້ໄປເຮັດຫຍັງດີ ຄິມຣັນໂດ ບອກວ່າ ລາວມັກໃຊ້ຊ່ວງເວລາສັ້ນໆນີ້ ໄປກັບການອ່ານໜັງສື ຫຼື ຖ້າຢູ່ເຮືອນຈະງີບຫຼັບ ຫຼື ທ່ອງສັບພາສາອັງກິດ, ແລ້ວຜູ້ອ່ານເດ້ ໃຊ້ຊ່ວງເວລານີ້ໄປກັບຫຍັງ? ລາວໃຫ້ຂໍ້ຄິດວ່າ “ບໍ່ຈຳເປັນຕ້ອງລໍຖ້າໃຫ້ມີເວລາພຽງພໍ ແຕ່ຈົ່ງນຳເສດເວລາທີ່ພໍມີ ມາໃຊ້ໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດສູງສຸດ” ແລ້ວ 15 ນາທີຂອງທ່ານ ຈະເປັນເວລາທີ່ມີຄຸນຄ່າ ແລະ ນານເກີນພໍທີ່ຈະເຮັດສິ່ງທີ່ມີປະໂຫຍດຕໍ່ຊີວິດ.

4.​ ຍິ່ງຫຍຸ້ງ ຍິ່ງມີເວລາ

            ຕອນທີ່ຜູ້ຂຽນກຳລັງຮຽນພາສາບາລີຢູ່ໃນວັດແຫ່ງໜຶ່ງ ອາຈານມັກບອກຕະຫຼອດວ່າ “ຢ່າປ່ອຍໃຫ້ຕົນເອງວ່າງ ເພາະຈະເຮັດໃຫ້ເຮົາສູນເສຍເວລາ” ຍອມຮັບວ່າ ຕະຫຼອດໄລຍະເວລາ 2 ປີ ທີ່ຮຽນຢູ່ສະຖານທີ່ນັ້ນ ຂ້ອຍບໍ່ເຄີຍເຂົ້າໃຈຄວາມໝາຍຂອງປະໂຫຍກນີ້ເລີຍ ຈົນໄດ້ມາອ່ານບົດຄວາມໜຶ່ງ ເຊິ່ງເຂົາເວົ້າຄືກັບອາຈານທ່ານນັ້ນເລີຍ ລາວອະທິບາຍວ່າ ຊ່ວງເວລາທີ່ຫຍຸ້ງທີ່ສຸດ ເຮົາມັກຈະມີແຮງພັກດັນ ຫຼື ສິ່ງກະຕຸ້ນໃຫ້ເຮັດງານໄດ້ຈົນສຳເລັດ ຍິ່ງຫຍຸ້ງເຮົາຍິ່ງໃຊ້ເວລາໄດ້ຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ເວລາວ່າງເຮົາມັກຈະປ່ອຍເວລາໃຫ້ຜ່ານໄປ ສຸດທ້າຍບໍ່ໄດ້ວຽກຫຍັງເລີຍ ສົມມຸດ ມື້ອື່ນເປັນວັນພັກວຽກຂອງເຮົາ ກໍຕັ້ງໃຈວ່າຊິເຮັດງານ ຫຼື ອ່ານໜັງສືບາງເຫຼັ້ມໃຫ້ຈົບ ຜູ້ອ່ານເຊື່ອບໍ່ວ່າ ຫຼາຍຄົນບ່າຍ 3 ໂມງແລງແລ້ວ ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ລົງມືເລີຍ ສິ່ງນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ຊ່ວງທີ່ເຮົາມີເວລາວ່າງຫຼາຍ ເຮົາມັກຈະບໍລິຫານເວລາໄດ້ບໍ່ຄ່ອຍດີ.

ຜູ້ໃດກຳລັງມີນິໄສແບບນີ້ຢູ່ຢ່າຟ້າວເສຍໃຈ ຂ້ອຍເອງກໍເປັນ ຕອນທີ່ເຮັດງານວິທະຍານິພົນ ຄືເຫຼັ້ກສູດທີ່ຂ້ອຍຮຽນກ່ອນທີ່ຈະຈົບປີໜຶ່ງ ເຂົາມີຂໍ້ບັງຄັບວ່າ ນັກສຶກສາທຸກຄົນຕ້ອງໄດ້ຫົວຂໍ້ວິທະຍານິພົນ ເພາະວ່າຊ່ວງປິດເທີມນັກສຶກສາຈະມີເວລາວ່າງໄປຄົ້ນຂໍ້ມູນ ແລະ ຂຽນງານ ຊ່ວງປິດເທີມສາມເດືອນຂ້ອຍມີເວລາວ່າງເຕັມທີ່ ແຕ່ປາກົດວ່າງານບໍ່ກ້າວໜ້າເລີຍ ລືມໄປຊ້ຳວ່າໄດ້ຫົວຂໍ້ວິທະຍານິພົນເລື່ອງໃດ ເມື່ອຂຶ້ນປີສອງເໝືອນກັບວ່າງານທຸກຢ່າງມັນຖາໂຖມເຂົ້າມາ ແມ່ນແຕ່ເວລາເຂົ້າຫ້ອງນ້ຳຍັງຮູ້ສຶກເສຍດາຍ ທັງວຽກບ້ານ ທັງອ່ານໜັງສື ທັງຂຽນວິທະຍານິພົນ ທັງເຮັດວຽກໄປພ້ອມ ອາທິດໜຶ່ງມີ 7 ມື້, 5 ມື້ ໝົດໄປກັບວຽກເຕັມເວລາຄື 9 ໂມງ ຫາ 5 ໂມງ ເຫຼືອອີກ 2 ມື້ ຄືຮຽນໜັງສື ແຕ່ງານວິທະຍານິພົນຂ້ອຍກ້າວໜ້າໄປຫຼາຍກວ່າຄົນອື່ນທີ່ຮຽນນຳກັນ ທີ່ເລົ່າເລື່ອງນີ້ໃຫ້ຟັງບໍ່ແມ່ນວ່າຂ້ອຍເກັ່ງ ຫຼື ສະຫຼາດກວ່າຄົນອື່ນ ແຕ່ຢາກບອກພຽງວ່າຍິ່ງເຮົາຫຍຸ້ງ ເຮົາຍິ່ງເຫັນຄຸນຄ່າຂອງເວລາ ແລະ ຈະໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ ສິ່ງນີ້ເປັນເຄື່ອງພິສູດຄຳເວົ້າຂອງຄິມຣັນໂດທີ່ວ່າ “ຊ່ວງເວລາທີ່ຫຍຸ້ງທີ່ສຸດ ເຮົາມັກຈະມີແຮງພັກດັນ ຫຼື ສິ່ງກະຕຸ້ນໃຫ້ເຮັດງານໄດ້ຈົນສຳເລັດ” ເພາະສະນັ້ນ ຈົ່ງຫຍຸ້ງເຂົ້າໄວ້ ແລ້ວໃຊ້ເວລານັ້ນໃຫ້ຄຸ້ມຄ່າ ເວລາເປັນວັດຖຸດິບຂອງວິນຍານ ແຕ່ຈະໃຊ້ໄປເຮັດຫຍັງນັ້ນຂຶ້ນຢູ່ກັບເຮົາເອງ.

            ຈາກທີ່ກ່າວມາທັງໝົດ ຈະເຫັນໄດ້ວ່າ ການບໍລິຫານເວລາເປັນສິ່ງຈຳເປັນຢ່າງຍິ່ງ ຕໍ່ໃຫ້ມີເວລາຫຼາຍສ່ຳໃດ ຖ້າໃຊ້ບໍ່ເປັນກໍໄຮ້ຄ່າ ເພາະທຸກຄົນມີໂຈນຢູ່ໃນຕົວ ເມື່ອໃດທີ່ເຮົາເຜີ ຕຽມຕົວເສຍເວລາໄດ້ເລີຍ ແລ້ວຄວາມເສຍໃຈກໍຈະຕາມມາ (ຢ່າຫາວ່າພຣະບໍ່ເຕືອນ) ຖ້າຢາກໃຊ້ເວລາໃຫ້ຄຸ້ມຄ່າ ແລະ ເກີດປະໂຫຍດສູງສຸດ ຈຳເປັນຢ່າງຍິ່ງຈະຕ້ອງ (1) ຈັດການເວລາໃຫ້ສຳພັນກັບເປົ້າໝາຍ, (2) ຕັດກິດຈະກຳໄຮ້ສາລະອອກໄປ, (3) 15 ນາທີກໍເກີນພໍທີ່ຈະເຮັດສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງໃຫ້ສຳເລັດ ແລະ (4) ຈົ່ງຫຍຸ້ງເຂົ້າໄວ້ ແລ້ວໃຊ້ເວລານັ້ນໃຫ້ຄຸ້ມຄ່າ ເພາະເວລາຄືທຸກສິ່ງທຸກຢ່າງ.

ຂໍໃຫ້ທຸກທ່ານໃຊ້ມັນຢ່າງຄຸ້ມຄ່າ

ເພາະວັນເວລາທີ່ເສຍໄປ ບໍ່ມີທາງທີ່ຈະເອົາກັບຄືນມາໃໝ່ໄດ້ອີກ.

3 ກັນຍາ, 2021.

——————————————–

* ເນື້ອຫາບາງສ່ວນໄດ້ມາຈາກ ໜັງສື Youth, it’s painful. Kim, Rando ຂຽນ/ວິທິຍາ ຈັນທະພັນ ແປ.