ຊີວິດຈະເປັນແບບໃດ ຢູ່ທີ່ວ່າເຮົາໃຫ້ຄວາມໝາຍຕໍ່ສິ່ງທີ່ເຮົາພົບເຫັນແນວໃດ

ຄັ້ງໜຶ່ງຜູ້ຂຽນໄດ້ເດີນທາງຈາກນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນໄປໄຊຍະບູລີ ຖ້າໃຜເຄີຍໄປຈະຮູ້ວ່າໃນລະຫວ່າງທາງນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ-ໄຊຍະບູລີ ກ່ອນຈະຮອດເມືອງປາກລາຍຈະມີພູໜ່ວຍໜຶ່ງທັງໃຫຍ່ທັງຍາວທັງຂຽວທັງສູງ ເສັ້ນທາງຄົດຄ້ຽວໄປມາຕະຫຼອດທາງ ໃນພູໜ່ວຍນີ້ ໝ່ອງໃດທີ່ເປັນທາງໂຄ້ງ ເຂົາ (ບໍ່ຮູ້ວ່າຜູ້ໃດ) ມັກຈະເອົາສານພຣະພູມໄປວາງໄວ້ ແລ້ວກໍມີການສັກກາຣະບູຊາຕາມຄວາມເຊື່ອດ້ວຍ ຜ້າແດງ ນ້ຳແດງ ເຂົ້າໜົມ ທູບ ທຽນ ດອກໄມ້ ເປັນຕົ້ນ ເບິ່ງແລ້ວຮູ້ສຶກວ່າສັກສິດ ຜູ້ໃດເດີນທາງຜ່ານມາທາງນີ້ ຈະດ້ວຍລົດ ຫຼື ຍ່າງກໍຕາມ ສິ່ງໜຶ່ງທີ່ຂາດບໍ່ໄດ້ກໍຄື ການສັກກາຣະບູຊາ ເປັນການສະແດງອອກເຖິງຄວາມເຄົາລົບຕໍ່ສິ່ງສັກສິດດ້ວຍວິທີການຕ່າງໆ ເຊິ່ງໃນມື້ນັ້ນ ຜູ້ຂຽນໄດ້ນັ່ງລົດຕູ້ຢູ່ເບາະໜ້າໃກ້ໆກັບຄົນຂັບ ເວລາລົດຮອດທາງໂຄ້ງທີ່ມີສານພຣະພູມຕັ້ງຢູ່ ຄົນຂັບມັກຈະບີບແກ ກີດໆ ກີດໆ ຫຼື ບາງໂຄ້ງກໍຈູດກອກຢາແລ້ວໂຍນອອກໄປ ຂ້ອຍສົງໄສວ່າ ເອ໋ ບີບເຮັດຫຍັງ? ຖ້າບີບເຕືອນໃຫ້ລົດອີກຄັ້ນຮູ້ວ່າມີລົດສວນທາງມາອີກຝັ່ງ ກໍໜ້າຈະບີບທຸກໂຄ້ງ ແຕ່ວ່າອັນນີ້ລາວບີບສະເພາະໂຄ້ງທີ່ມີສານພຣະພູມ ຂ້ອຍອົດສົງໄສບໍ່ໄດ້ກໍເລີຍຖາມຂຶ້ນວ່າ

ພໍ່ອອກ..ເປັນຫຍັງຄືຕ້ອງບີບແກເມື່ອຮອດທາງໂຄ້ງທີ່ມີສານພຣະພູມ

ອໍ..ເປັນການສະແດງຄວາມເຄົາລົບຕໍ່ເຈົ້າພໍ່ ລາວຕອບໜ້າຕາເສີຍ

ຖ້າບໍ່ບີບບໍ່ໄດ້ຫວ໋າ ຂ້ອຍຖາມຕໍ່

ໂອ້..ຄູບາບໍ່ຮູ້ຫວ໋າ ສະຖານທີ່ແບບນີ້ເປັນໝ່ອງສັກສິດ ຜູ້ໃດຜ່ານໄປຜ່ານມາແລ້ວບໍ່ສະແດງຄວາມເຄົາລົບ ເຈົ້າພໍ່ຢູ່ນີ້ຖີບຕົກເຫວໄປຫຼາຍຄັນແລ້ວເດ້!

ໂອ້!!!!!!!!!!!! (ເຄື່ອງໝາຍຕົກໃຈເທົ່າກັບຄົນໃນລົດ)..ຂະໜາດນັ້ນເລີຍຫວ໋າ

ແມ່ນແທ໋ ຂ້ານ້ອຍ

ຮວຍ..ອ້າຍໂຊເຟີ ຈັ່ງຊັ້ນເຈົ້າກໍບີບດັງໆແດ່ເດີ ພໍ່ອອກຄົນໜຶ່ງທີ່ນັ່ງຢູ່ເບາະຫຼັງເວົ້າຂຶ້ນ

ຂ້ອຍກໍໄດ້ແຕ່ນັ່ງຍິ້ມຢູ່ໃນໃຈ..ເລື່ອງນີ້ຈົບເທົ່ານີ້ ເອວັງ ກໍມີດ້ວຍປະກາຣະ ສະນີ້ ຯ

02

ຈະວ່າໄປ ເມື່ອເວົ້າເຖິງ “ການສັກກາຣະ, ການບູຊາ, ການຂາບໄຫວ້” ຊາວພຸດເຮົາໜ້າຈະຄຸ້ນເຄີຍກັບຄຳເຫຼົ່ານີ້ດີ ໂດຍສະເພາະຊາວພຸດລາວທີ່ມີວິຖີຊີວິດຄຸກຄີຢູ່ກັບເລື່ອງແບບນີ້ຕັ້ງແຕ່ເກີດຈົນຕາຍ ເຊິ່ງການບູຊາຂອງແຕ່ລະຄົນກໍມີຈຸດໝາຍທີ່ແຕກຕ່າງກັນໄປ ບາງຄົນບູຊາເພື່ອປາຖະໜາໃຫ້ໄດ້ສິ່ງນັ້ນສິ່ງນີ້ ບາງຄົນບູຊາເພື່ອໃຫ້ເກີດຄວາມເປັນສິຣິມຸງຄຸນແກ່ຊີວິດ ບາງຄົນຂາບໄຫວ້ບູຊາເພື່ອໃຫ້ສິ່ງສັກສິດປົກປ້ອງຄຸ້ມຄອງໃຫ້ຢູ່ລອດປອດໄພ ບາງຄົນຂາບໄຫວ້ບູຊາເພື່ອຂໍຫວຍຂໍເບີ “ອັນນີ້ກໍບໍ່ວ່າກັນ ຕາບໃດທີ່ການຂໍຮ້ອງອ້ອນວອນນັ້ນຍັງຕັ້ງຢູ່ບົນພື້ນຖານຂອງຄວາມເປັນໄປໄດ້” ໃນມະຫາປະຣິນິບພານະສູດໄດ້ກ່າວເຖິງວິທີການບູຊາໄວ້ 2 ຢ່າງຄື ໜຶ່ງ-ອາມິດສະບູຊາ ໝາຍເຖິງ ການບູຊາດ້ວຍວັດຖຸ ສິ່ງຂອງ ເຊັ່ນ ດອກໄມ້ ທູບ ທຽນ ຂອງຫອມຕ່າງໆ ສອງ-ປະຕິບັດບູຊາ ໝາຍເຖິງ ການບູຊາດ້ວຍການນຳຫຼັກຈະຣິຍະທັມມາປະຕິບັດເພື່ອຍົກລະດັບຄຸນນະພາບຂອງຈິດໃຈໃຫ້ສູງຂຶ້ນ

ການບູຊາທັງສອງຢ່າງນີ້ຖ້າເຮົາສາມາດນຳມາປະຕິບັດໃນຊີວິດປະຈຳວັນໄດ້ຢ່າງຖືກຕ້ອງກໍຈະເປັນປະໂຫຍດຕໍ່ການພັດທະນາຊີວິດຢ່າງຍິ່ງ ໂດຍສະເພາະການບູຊາແບບທີໜຶ່ງ ຊາວພຸດເຮົາມັກຈະນຳມາປະຕິບັດຜິດແຜກອອກໄປຈາກວັດຖຸປະສົງທີ່ແທ້ຈິງ ການສັກກາຣະ, ຂາບໄຫວ້, ບູຊາ (ທັງສາມຄຳນີ້ສາມາດໃຊ້ແທນກັນໄດ້) ຈະເກີດຄວາມເປັນສິຣິມຸງຄຸນແກ່ຊີວິດນັ້ນຈຳເປັນຕ້ອງເຮັດໃຫ້ຖືກຕ້ອງ

ໃນມຸງຄຸນສູດ ໄດ້ກ່າວເຖິງວ່າ ການບູຊາທີ່ຖືກຕ້ອງ ຫຼື ການບູຊາຜູ້ທີ່ຄວນບູຊາ ວ່າ ເປັນມຸງຄຸນອັນສູງສຸດຢ່າງໜຶ່ງ ການກ່າວເຊັ່ນນີ້ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ມີການບູຊາທີ່ບໍ່ຖືກຕ້ອງ ໝາຍຄວາມວ່າ ເມື່ອມີການບູຊາທີ່ຖືກຕ້ອງ ໃນທາງກົງກັນຂ້າມຕ້ອງມີການບູຊາທີ່ບໍ່ຖືກຕ້ອງ ຖາມວ່າຊິຮູ້ໄດ້ແນວໃດວ່າການບູຊາທີ່ເຮົາກຳລັງເຮັດຢູ່ນີ້ເປັນການບູຊາທີ່ຖືກຕ້ອງຫຼືບໍ່ ໃນມຸງຄຸນສູດໄດ້ກ່າວວ່າ “ການບູຊາໃດກໍແລ້ວແຕ່ ເມື່ອກະທຳລົງໄປແລ້ວ ນຳຊີວິດໄປສູ່ຄວາມຈະເລີນກ້າວໜ້າ ທັງທາງດ້ານຮ່າງກາຍ ແລະ ຈິດໃຈ ການບູຊານັ້ນເປັນການບູຊາທີ່ຖືກຕ້ອງ ໃນທາງກົງກັນຂ້າມຖ້າການບູຊາໃດບໍ່ນຳຊີວິດໄປສູ່ຄວາມຈະເລີນສະແດງວ່າການບູຊານັ້ນບໍ່ຖືກຕ້ອງ”

03

ຄຳຖາມກໍຄືວ່າ ການບູຊາໃນລັກສະນະທີ່ໂຊເຟີລົດສະແດງອອກດ້ວຍການບີບແກກໍດີ ຫຼື ຈູດກອກຢາແລ້ວໂຍນອອກໄປກໍດີ ການບູຊາແບບນີ້ເປັນການບູຊາທີ່ນຳຊີວິດພາໄປສູ່ຄວາມຈະເລີນບໍ່?

ຖ້າໃຫ້ ຄວັນສີເທົາ ຕອບ ລາວຄົງບອກວ່າ

ຂໍແຍກອອກເປັນສອງປະເດັນ ໜຶ່ງ- ອາການຂອງຜູ້ບູຊາ ແລະ ສອງ- ຄຸນສົມບັດຜູ້ຖືກບູຊາ

ປະເດັ່ນທີໜຶ່ງ ຖ້າສົມມຸດຂ້ອຍເປັນເຈົ້າພໍ່ ກຳລັງຈຳສີນຢູ່ດີໆແລ້ວມີຄົນມາສະແດງຄວາມເຄົາລົບດ້ວຍການບີບແກໃສ່ ຫຼື ຈູດກອກຢາແລ້ວໂຍນອອກໄປ ຖ້າມີປືນຂ້ອຍຈະຍິງສວນມາທັນທີ ໂທດຖານທີ່ມາລົບກວນສະມາທິ ອາການສະແດງອອກແບບນີ້ມັນສື່ເຖິງຄວາມເຄົາລົບນອບນ້ອມໝ່ອງໃດ ເວົ້າງ່າຍໆວ່າ ອາການຂອງບຸກຄົນທີ່ຕ້ອງການຂາບໄຫວ້ບູຊາ ຍັງສະແດງອອກຢ່າງບໍ່ເຄົາລົບນອບນ້ອມແລ້ວ ເຮົາຊິກ່າວວ່າເປັນການບູຊາໄດ້ແນວໃດ

ເວົ້າເຖິງເລື່ອງນີ້ ໃນມື້ຕັກບາດວັນເຂົ້າພັນສາ ຫຼາຍຄົນອາດຈະເຫັນພາບໆໜຶ່ງທີ່ມີຄົນເອົາດອກໄມ້ ທູບ ທຽນ ກະຕຸກນ້ຳ ເຂົ້າໜົມ ໄປວາງໄວ້ກ້ອງຕົ້ນໂພ ໂດຍສ່ວນຕົວຜູ້ຂຽນບໍ່ຮູ້ວ່າວັດຖຸປະສົງຂອງການເອົາສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ໄປວາງໄວ້ນັ້ນ ແມ່ນຫຍັງແທ້ ຈະວ່າເປັນການບູຊາກໍເວົ້າໄດ້ບໍ່ເຕັມປາກ ເພາະວ່າພາບທີ່ເຫັນເໝືອນເປັນກອງຂີ້ເຫຍື້ອຫຼາຍກວ່າການບູຊາ ບາງຄົນອາດຈະແຍ້ງວ່າ ຄວັນສີເທົາ ເຈົ້າຄືເບິ່ງໂລກໃນແງ່ຮ້າຍແທ້ ການເອົາດອກໄມ້ຂອງຫອມຕ່າງໆ ໄປວາງໄວ້ແບບນັ້ນເປັນການບູຊາອີກແບບໜຶ່ງ ແຕ່ເປັນການບູຊາເທວະດາ, ຜີບັນພະບຸລຸດ, ຜີໄຮ້ຍາດຂາດມິດ ຫຼື ບູຊາຕົ້ນໂພອັນເປັນສັນຍະລັກວ່າຄັ້ງໜຶ່ງເຈົ້າຊາຍສິດທັດຖະເຄີຍອາໄສຮົ່ມເງົາຕົ້ນໄມ້ຊະນິດນີ້ແລ້ວເຮັດໃຫ້ພຣະອົງຕັດສະຮູ້ເປັນພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຂ້ອຍເຂົ້າໃຈຢູ່ວ່າ ການເຮັດແບບນີ້ເປັນປະເພນີທີ່ເກົ່າແກ່ຂອງຊາວພຸດລາວຢ່າງໜຶ່ງ ແຕ່ສິ່ງທີ່ຂ້ອຍສົນໃຈກໍຄື ຮູບແບບຂອງການສະແດງອອກເຖິງຄວາມເຄົາລົບແບບນີ້ ບໍ່ຄ່ອຍເໝາະສົມ ໃນຍຸກເລີ່ມຕົ້ນຂອງອານາຈັກລາວລ້ານຊ້າງກໍມີການບູຊາຜີບັນພະບູລຸດຕ່າງໆແບບນີ້ແຫຼະ ແຕ່ຂ້ອຍຄິດວ່າຄົນສະໄໝນັ້ນ ເຂົາໜ້າຈະຈັດເຄື່ອງບູຊາໃຫ້ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍກວ່ານີ້ ບໍ່ແມ່ນວາງກະຈັດກະຈາຍ ຢາກວາງໃສ່ຕົ້ນໄມ້ຕົ້ນໃດກໍວາງ ເບິ່ງແລ້ວແທນທີ່ຊິເກີດຄວາມປີຕິຍິນດີ ກັບກາຍເປັນວ່າຮູ້ສຶກເສົ້າສະຫຼົດໃຈ ຂ້ອຍເຊື່ອວ່າຄົນທີ່ເອົາເຄື່ອງບູຊາໄປວາງໄວ້ຕາມຕົ້ນໄມ້ຕ່າງໆ ເຂົາກໍເຮັດດ້ວຍໃຈທີ່ບໍລິສຸດໃຈ ເໝືອນກັບການບູຊາພຣະພຸດທະຮູບ ແຕ່ວ່າລືມຄິດໃນແງ່ຂອງຄວາມສະອາດ ຄວາມເໝາະສົມ ຂອງຮູບແບບໃນການສະແດງອອກ. ດັ່ງນັ້ນ ຈຶ່ງຢາກເຊີນຊວນຜູ້ອ່ານວ່າເຮົາບູຊາຮູບແບບໃໝ່ດີບໍ່ ແບບໃດກໍໄດ້ທີ່ເບິ່ງແລ້ວເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມຮູ້ສຶກເປັນສຸກໃຈ ຄົນເຫັນກໍສະບາຍຕາ ຄົນບູຊາກໍສະບາຍໃຈ ເລື່ອງນີ້ ຝາກໃຫ້ຜູ້ອ່ານຊ່ວຍກັນຄິດຫາວິທີແກ້ໄຂຮ່ວມກັນເນາະ

ສ່ວນປະເດັນທີສອງ ເວົ້າເຖິງຄຸນສົມບັດຂອງ ສິ່ງ ຫຼື ບຸກຄົນທີ່ເຮົາບູຊາ ໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ສົມຄວນໄດ້ຮັບການຂາບໄຫວ້ບູຊານັ້ນ ຕ້ອງເປັນສິ່ງທີ່ດີ ມີຄວາມເມດຕາ ມີຄວາມກະລຸນາ ເຊັ່ນ ພຣະພຸດ ພຣະທັມ ພຣະສົງ ພໍ່ແມ່ ຄູອາຈານ ແລະ ຜູ້ທີ່ມີພຣະຄຸນເປັນຕົ້ນ ສິ່ງ ຫຼື ບຸກຄົນເຫຼົ່ານີ້ ເປັນສິ່ງທີ່ເຮົາຄວນບູຊາເພາະທ່ານເຫຼົ່ານີ້ເປັນຜູ້ທີ່ມີພົມວິຫານສີ່ ເຊິ່ງຖ້າປຽບທຽບກັບເຈົ້າພໍ່ທີ່ກ່າວເຖິງຂ້າງຕົ້ນ ຂ້ອຍວ່າຍັງຫ່າງໄກກັນຫຼາຍ ເພາະວ່າເຈົ້າພໍ່ຕ້ອງການໃຫ້ຄົນມາເຄົາລົບ ຖ້າຜູ້ໃດບໍ່ສະແດງຄວາມເຄົາລົບກໍຖີບໄສໄລ່ສົ່ງ ຕົກເຫວໄປກໍຫຼາຍຄັນແລ້ວ ອັນນີ້ຄວັນສີເທົາບໍ່ມີວັນເຄົາລົບແນ່ນອນ ອີກຢ່າງໜຶ່ງ ຂ້ອຍຢາກຖາມເຈົ້າພໍ່ທີ່ເຝົ້າສານພຣະພູມວ່າ ມີສິດຫຍັງມາຖີບລົດຄົນນັ້ນຄົນນີ້ໃຫ້ຕົກເຫວ ເຮັດໃຫ້ຄົນອື່ນລົ້ມຕາຍ ບໍ່ຢ້ານຕົກນະຮົກຫວ໋າ?

04

ຈາກສອງປະເດັນທີ່ກ່າວມາ ຈະເຫັນໄດ້ວ່າ ການບູຊາແບບໂຊເຟີລົດ ກໍດີ ການເອົາເຄື່ອງສັກກາຣະໄປວາງໄວ້ຕາມຕົ້ນໄມ້ ກໍດີ ເປັນການບູຊາທີ່ເຫັນແລ້ວເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມເສົ້້າໃຈຫຼາຍກວ່າຄວາມສະບາຍໃຈ ເມື່ອເກີດຄວາມເສົ້າໃຈແລ້ວ ຈະເປັນການກະທຳທີ່ນຳຊີວິດໄປສູ່ຄວາມຈະເລີນໄດ້ແນວໃດ ສະນັ້ນ ການທີ່ເຮົາຈະບູຊາສິ່ງໃດກໍ່ແລ້ວແຕ່ ສິ່ງທີ່ເຮົາຄວນຄຳນຶງກໍຄື ອາການທີ່ເຮົາສະແດງອອກວ່າເໝາະສົມແລ້ວຫຼືຍັງ ແລະ ຄຸນສົມບັດຂອງ ສິ່ງ ຫຼື ບຸກຄົນທີ່ເຮົາບູຊານັ້ນ ເປັນສິ່ງທີ່ສົມຄວນໄດ້ຮັບການຂາບໄຫວ້ບູຊາຫຼືບໍ່ ຂໍໃຫ້ຜູ້ອ່ານຄິດຊ່ວຍກັນເນາະ

ການບູຊາທີ່ຈະນຳພາຊີວິດໄປສູ່ຄວາມຈະເລີນ ຄືການບູຊາທີ່ສະແດງອອກຢ່າງເຄົາລົບນອບນ້ອມ ແລະ ຕັ້ງຢູ່ເທິງພື້ນຖານຂອງຄວາມເຊື່ອທີ່ປະກອບດ້ວຍເຫດຜົນ

ຂໍໃຫ້ທຸກທ່ານສົມຫວັງຕາມທີ່ຕົນປາຖະໜາ..ເອວັງ ຯ

ຄວັນສີເທົາ ຂຽນ

ລະດູຝົນ, ປີ 2564.

ລົດໄຟຈີນ-ລາວ ສ້າງໄກ້ສຳເລັດແລ້ວ 100% ກຳລັງກຽມເປີດໃຫ້ບໍລິການຄັ້ງທຳອິດ ໃນວັນທີ່ 2 ທັນວາ 2021 ນີ້ ກົງກັບວັນຊາດລາວ. ຖືວ່າເປັນທາງລົດໄຟຕ່າງປະເທດເສັ້ນທຳອິດທີ່ເຊື່ອມກັບລະບົບລົດໄຟຂອງຈີນ.

ເສັ້ນທາງລົດໄຟຍາວ 422 ກມ ຈາກນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໄປ ເຖີງ ສິບສອງປັນນາ ໃຊ້ເວລາ ພຽງ 4 ຊົ່ວໂມງ ກ່ອນຈະເດີນທາງຕໍ່ໄປ ເມືອງຄຸນມິ່ງ ມົນທົນຍູນນານ ດ້ວຍລາຄາປີ້ປະມານ 145.000kip/88¥.

ເສັ້ນທາງລົດໄຟຜ່ານຫຼາຍເມືອງ ເລີ່ມຈາກ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ-ວັງວຽງ-ຫຼວງພຣະບາງ-ສິບສອງປັນນາ-ຄຸນມິ່ງ-ຕ້າລີ່-ລີ່ຈຽງ-ແຊງກຣີຫຼ້າ-ຕິເບດ (ຈາກຄຸນມິ່ງເຖີງຕິເບດຄາດວ່າຈະເປີດໃຫ້ບໍລິການປີໜ້າ).

ເສັ້ນທາງລົດໄຟລາວຈີນ-ລາວ ດ້ວຍໄລຍະທາງລວມ 422 ກມ ປະກອບໄປດ້ວຍອຸໂມງ 75 ແຫ່ງ, ຂົວ ຄວາມຍາວລວມ 62 ກມ ແລະ ລົດໄຟຈະແລ່ນດ້ວຍຄວາມໄວ 160 ກມ/ຊມ.

ສະຖານີທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງເສັ້ນທາງລົດໄຟຄື ສະຖານີນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ຄວບຄຸ້ມພື້ນທີ່ 14,543 ຕາລາງກິໂລແມດ ສາມາດຮອງຮັບຜູ້ໂດຍສານໄດ້ເຖີງ 2,500 ຄົນ ກໍ່ສ້າງໂດຍ ບໍລິສັດໄຊນ່າ ເຣລເວຍ໌ ຄອນສະຕຣັກຊັ່ນ ກຣຸ໋ບ (CRCG).

ການກໍ່ສ້າງເລີ່ມຕັ້ງແຕ່ເດືອນ ທັນວາ 2016 ເຊີ່ງຈີນເປັນຜູ້ສະນັບສະນູນມູນຄ່າການລົງທຶນ 70% ລວມທັງເທັກໂນໂລຍີ ແລະ ອຸປະກອນຕ່າງໆ.

ເສັ້ນທາງລົດໄຟໄດ້ຕັດຜ່ານພູຜາປ່າໄມ້ ແຜ່ນການກໍ່ສ້າງຖືກປັບປ່ຽນຫຼາຍເທື່ອ ເພື່ອຫຼຸດຜົນກະທົບຕໍ່ທຳມະຊາດ ສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ວິທີຊີວິດສັດປ່າ.

ເສັ້ນທາງລົດໄຟ ເປັນສ່ວນໜື່ງຂອງໂຄງການເສັ້ນທາງສາຍໄໝໃໝ່ຂອງຈີນ ມີຈຸດໝາຍສ້າງເຄື່ອຄ່າຍການຄ້າ ການລົງທຶນ ແລະ ໂຄງສ້າງພື້ນຖານ.

ຫຼັງຈາກເປີດເສັ້ນເສັ້ນທາງລົດໄຟຈີນ-ລາວ ແລ້ວ ຄາດວ່າຈະມີນັກທ່ອງທ່ຽວ ຫຼັງໄຫຼ່ເຂົ້າມາປະເທດລາວເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ແລະ ເສັ້ນທາງໃນຝັນຂອງນັກທ່ອງທ່ຽວ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ-ວັງວຽງ-ຫຼວງພະບາງ-ສິບສອງປັນນາ-ຄຸນໝິງ – ຕ້າຫຼີ-ລີຈ່ຽງ-ແຊງເກີລີລ່າ- ທິເບດໃກ້ຈະເຂົ້າສູ່ຄວາມເປັນຈິງແລ້ວ.

ທີ່ມາຂ່າວ:

สิบสองปันนา หลวงพระบาง

China Report ASEAN – Thailand

รถไฟจีน-ลาว ใกล้เสร็จ : Suthichai live 08/06/2564

China Xinhua News

ຖືເປັນທຣີບອອຟເດີ້ເຍຍ 2021 ຂອງຂ້ອຍເລີຍກໍ່ວ່າໄດ້ ເຊີ່ງເປັນເວລາທີ່ຂ້ອຍຄິດວ່າຍາກຫຼາຍ ທີ່ຫມູ່ເຮົາຈະມີເວລາວ່າງຄືກັນ,ໄດ້ມາເຈີກັນ ໄດ້ອອກຄວາມເຫັນ ແລ້ວ ຕົກລົງ ອອກໄປທຣີບດ່ຽວກັນ. ພວກເຮົາງ່າຍໆ ລົງຄວາມເຫັນຕົກລົງກັນຕອນແລງ ວັນທີ່ 1 ໄດ້ເວລາ,ຈຸດນັດພົບ ແລະ ຕັ້ງກຸ່ມກັນຮຽບຮ້ອຍ.

ໂຮງໝໍປົວຕາທົ່ງປົ່ງ ເວລາ 5.00 AM ຄືສະຖານທີ່ ແລະ ເວລາທີ່ເຮົານັດກັນ ທຸກຄົນຕົງເວລາເປະ ນອກຈາກໝູ່ຄົນໜື່ງ. ຂໍ້ຄວາມໃນກຸ່ມກໍ່ບໍ່ອ່ານ ຕ້ອງໄດ້ໂທຕາມ ໂທຕາມ ພັດໄດ້ຄວາມວ່າ…. A.ໄປແລ້ວຫວາ? B. ອ້າວ! ຕົງເວລາເໝືອນຝຣັ່ງແດ່ແມ້ . ພວກເຮົາໄດ້ລໍຖ້າປະມານ 5.25 AM ເຮົາຈື່ງໄດ້ພ້ອມກັນອອກຈາກຈຸດນັດພົບ.

ເວລານີ້  ຊ່າງເປັນເວລາ ທີ່ໜາວ ເຍັນ ພໍສົມຄວນ. ໂຊກດີແດ່ ດ້ວຍເສື້ອກັນໜາວຕົວດ່ຽວ ກໍ່ພໍເອົາຢູ່ ຄູ່ກັບສຸຂະພາບດີ ທຸກຄົນຈື່ງຫມົດຫ່ວງ.

ຫຼັງຈາກນັ້ນພວກເຮົາກໍ່ຂີ່ລົດເລາະຕາມບ້ານເມືອງ ຢູ່ໃສ່ວິວດີ ທິວທັດງາມ ຂີ່ຕາມກັນໄປຈຣາາ..

ຈອດພັກແປປ ແຮ່….. ເຮົາເອງ

ພັກໄປ ຂັບໄປ ນັບເວລາໄດ້ 6 ຊົ່ວໂມງກວ່າ ເວລາ ປະມານ 11 ໂມງ ພວກເຮົາຈຶ່ງຮອດ ເມືອງເຟືອງດິນແດນ ສວຍງາມ.

ຈຸດເດັ່ນຂອງເມືອງເຟືອງ ທີ່ດຶງດູດນັກທ່ອງທ່ຽວກໍ່ແມ່ນ ຜາ ອ້ອມຮອບຕົວເມືອງເຟືອງ ແລະ ຜາ ຫຼາກຫຼາຍຈຸດ ນ້ອຍໃຫຍ່ ສະຫຼັບລຽງລາຍກັນ ຕາມແນວທາງ.

ເສດຖະກິດຊຸມຊົນຂອງເມືອງເຟືອງນັ້ນ ຍັງຖື ກະສິກຳ ຄືການ ເຮັດນາ, ປູກຝັ່ງ, ລ້ຽງສັດຕາມລະດດູການ ແລະ ການຄ້າຂາຍເປັນຫຼັກ.

ການເດີນທາງມາທ່ຽວເມືອງເຟືອງເທື່ອນີ້ ເປັນຄັ້ງທຳອິດຂອງຂ້ອຍ ແລະ ກໍ່ເປັນຄັ້ງທຳອິດທີ່ເດີນທາງໄກດ້ວຍລົດຈັກ ແຖມຍັງບໍ່ມີຄວາມຊຳນານການທ່ອງທ່ຽວ ຂ້ອຍຈື່ງບໍ່ຄ່ອຍໄດ້ວ່າງແຜນຫຍັງ ຮູ້ພຽງວ່າ ເມືອງເຟືອງ ເປັນດິນແດນສວຍງາມ ຈື່ງຢາກໄປເບິ່ງ ເປັນການຂີ່ລົດທ່ຽວ ເລາະຕາມບາ້ນເມືອງ ແລະ ເບິ່ງປ້າຍບອກທາງເອົາ ແລະ ນີ້ຄືສະຖານທີ່ບາງສ່ວນ ທີ່ພວກເຮົາໄປສຳພັດມາ.

ຫາດຜາຕຶງ

ສາມໝື່ນຕູບເຟືອງ

ການເດີນທາງນຳຫມູ່ຄະນະ ໂດຍສະເພາະຢ່າງຍິ່ງ ຖ້າບ່ອນທີ່ຈະໄປນັ້ນມີຫຼາຍບ່ອນໄປ ຈະຕ້ອງຕົກລົງ ວາງແຜນກັນກ່ອນວ່າ ເມື່ອເຖີງຈຸດໝາຍແລ້ວ ຈະໄປໃສ່ກັນແດ່. ເພາະຖ້າບໍ່ດັ່ງນັ້ນ ອາດແຕກແຍກຈາກກັນ ບໍ່ເຂົ້າໃຈກັນກໍ່ໄດ້ ເພາະຄົນຫນື່ງຢາກໄປບ່ອນນີ້ ອີກຄົນຫນື່ງຢາກໄປແບບນັ້ນ. ເຫມືອນທີ່ພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ວ່າງແຜນກັນດີໆ ຈືື່ງບໍ່ໄດ້ໄປບ່ອນອື່ນໆຕາມໃຈຕົວເອງ.   

ວັດປ່າພຣະບາດພູເຂົາຄວາຍ ຫຼາຍແຫ່ງເປັນສະຖານສັກສິດ ມີລັກສະນະເປັນເນີນສູງ ມີຖ້ຳຄູຫານ້ອຍໃຫຍ່ ແລະ ງຽບສະຫງົບ ເປັນສະຖານພຳນັກຂອງພຣະນັກປະຕິບັດທັມ ຜູ້ສັນຈອນໄປມາ ຕາມທາງແຫ່ງພຣະຣິຍະອັດຖັງຄິກະມັກ ທັງຝັ່ງໄທອິສານ ແລະ ລາວ.ແລະ ຍັງມີເລື່່ອງເລົ່າ ສະຖານທີ່ສັກສິດ ລຶກລັບຕ່າງໆ ທີ່ຫນ້າສົນໃຈອີກຫຼາຍແຫ່ງ.

ສະຖານທີ່ແຫ່ງນີ້ ຖືເປັນສະຖານທີ່ສະແຫວງບຸນທີ່ສຳຄັນຂອງແຂວງວຽງຈັນ ເປັນທີ່ໝາຍຂອງຜູ້ສະແຫວງບຸນທັງຄະລຶຫັດ ແລະ ນັກບວດ ທີ່ຢາກຈະໄປຂາບໄຫວ້ມະຫາໂພທິເຈດີ ແລະ ຮອຍພຣະບາດ ຈຳລອງ ຈາກພຸດທະຄະຍາ ປະເທດອິນເດຍ.ແຕ່ລະມື້ຈະມີນັກທ່ອງທ່ອງທ່ຽວ ເດີນທາງເຂົ້າມາ ກາບ ສັກກາລະ ບູຊາ ຮອຍພະບາດ, ຖວາຍສັງຄະທານ ນ້ຳປານະ ສິ່ງຂອງທີ່ຈຳເປັນ ແດ່ ພຣະພິກຂຸສົງສາມະເນນ ຕະຫລອດເຖີງ ພໍ່ຂາວ ແມ່ຂາວ ທີ່ບຳເພັນພາວະນາໃນສະຖານທີ່ແຫ່ງນີ້.ນອກຈາກນີ້ ວັດປ່າພຣະບາດພູເຂົາຄວາຍ ຍັງເປັນສຳນັກປະຕິບັດທັມ ທີ່ຈັດງານບຸນປະຕິບັດທັມໃນຊ່ວງທ້າຍປີເປັນປະຈຳ.

ພິກັດ ວັດປ່າພຣະບາດພູເຂົາຄວາຍຕັ້ງຢູ່ ບ້ານນາຍາງ ເມືອງທຸລະຄົມ ແຂວງວຽງຈັນ.ສຳຫລັບການເດີນທາງ ຈາກນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ແມ່ນ ໄປຕາມທາງເລກ 10 ປະມານ 25 ກິໂລແມດ ລ້ຽວຂວາ ເຂົ້າໄປຜ່ານ ບ້ານນານົກຂຸ້ມ ແລະ ບ້ານນາຍາງ ຕື່ມປະມານ 4 ກິໂລແມທ ຈະເຫັນປະຕູໂຂງ ວັດ.

ອາລະບັມພາບ

ເຊົ້າວັນທີ 4 ເວລາ ປະມານ 8 ໂມງ ຄະນະເລີ່ມອອກເດີນຈາກນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ດ້ວຍຂະບວນລົດຕູ້ 29 ຄັນ ລົດເມ 1 ຄັນ ລວມຄະນະເດີນທາງໃນຄັ້ງນີ້ ຫຼາຍກວ່າ 50 ຄົນ.

10 ຊົ່ວໂມງຜ່ານໄປ ຄະນະເດີນທາງມາເຖີງທີ່ບ້ານເປົ້າຫມາຍກໍ່ພໍດີຄ່ຳ. ແຕ່ກໍ່ຍັງມີພີ່ນ້ອງຊາວບ້ານ ນ້ອງໆນັກຮຽນມາຢືນຕ້ອນຮັບຄະນະ ແລະ ຮ່ວມແຫ່ກອງຜ້າປ່າເຂົ້າບ້ານນຳກັນ.

ເຊົ້າວັນທີ 5 ຫຼັງຈາກພຣະສົງສັນພັດຕາຫານເຊົ້າ ຍາດໂຍມ ເສສັງ ມັງຄະລາຍາມິ ແລ້ວ ພຣະອາຈານ ໄດ້ຈັດທຣີບ ທ່ອງທ່ຽວທຳມະຊາດ ມີ ນ້ຳຕົກຕາດ ແກ້ງທຽນ ແລະ ສາຍແດນ ລາວ ໄທ ໃຫ້ຄະນະໃນຄັ້ງນີ້ດ້ວຍ. ໃຫ້ສາຍບຸນໄດ້ ຍ໊າວວ! ໄປ.

ທ່ຽວເກືອບວ່າຫມົດມື້ ຈົນຮອດເວລາ ປະມານ 3 ໂມງກວ່າໆ ຄະນະຈື່ງໄດ້ພາກັນກັບ ໄປກຽມແຫ່ ກອງຜ້າປ່າກັນຕໍ່ ການແຫ່ເທື່ອນີ້ ຫຼາຍກວ່າມື້ມາຮອດ ເພາະຊາວບ້ານທຸກຄົນ ແລະ ບ້ານໄກ້ຄຽງ ໄດ້ມາລວມກັນ ໄປຕັ້ງຂະບວນແຫ່ທີ່ ໂຮງຮຽນບ້ານ ມາສູ່ວັດ. ຍ໊າວ!!! ກັນໄປ ອີກຮອບ

ໃນຊ່ວງຄ່ຳ ເປັນພິທີທາງສາສະໜາ ພຣະສົງສູດພຣະປະຣິດຕະມຸງຄຸນ ຟັງທັງມະເທສະນາຈາກພຣະອາຈານແລ້ວ ຜູ້ນູ່ງຂາວຫົ່ມຂາວ ຍາດຕິທັມ ລວມສູດມົນແລງໄປຈົນຮອດ ເວລາ 10 ໂມງ ຈຶ່ງໄດ້ເວລາພັກຜ່ອນ.

ເຊົ້າ ວັນທີ 6 ເປັນພິທີເຮັດບຸນຕັັກບາດໃຫຍ່ຂອງຄະນະ ຮ່ວມກັບຊາວບ້ານ ແລະ ຊາວບ້ານໄກ້ເຮືອນຄຽງ.ແລ້ວໆ  ທຸກຄົນກໍ່ມາເຕົ້າໂຮມກັນອີກເທື່ອຫນື່ງ ເພື່ອຮ່ວມອະນຸໂມທະນາຖວາຍກອງຜ້າປ່າໃຫ້ຄະນະສົງ ເປັນຜູ້ບໍລິຫານຈັດການ ກອງຜ້າປ່ານີ້ ໃນການສ້າງສາພັດທະນາວັດ ອັນເປັນການສຶບຖອດອາຍຸພຣະພຸດທະສາສະໜາສຶບຕໍ່ໄປ.

ຫຼັງຈາກສຳເລັດພິທີທາງສະນາ ສັດທາ ສາທຸຊົນ ຮັບປະທານອາຫານທີ່ຊາວບ້ານໄດ້ເຮັດຕ້ອນຮັບໄວ້ແລ້ວ ກໍ່ໄດ້ເວລາເດີນທາງກັບຂອງຄະນະ.

ໃນລະຫວ່າງເດີນທາງກັບ ແຕ່ລະຄົນເບິ່ງຄືບໍ່ໄດ້ເມື່ອຍຫລ້າ ແຕ່ກັບເວົ້າຈາພາເພີນກັນໄປລະຫວ່າງທາງ ໃຜມີຫຍັງ ໄດ້ປະສົບກັບເຫດການອັນໄດ່ ຈາກຄົນນັ້ນ ຄົນນີ້ ຈາກລູກໄພ້ ລູກເຂີຍ ຄົນນັ້ນຄົນນີ້ ກໍ່ມາເລົ່າສູ່ກັນຟັງ. ຢ່າງບົດສົນທະນາຕອນຫນື່ງຂອງເພີ່ນວ່າ.. ມີລູກເຂີຍຂອງນ້ອງແມ່ ທີ່ຮຽນຈົບ ດຣ.  ທີ່ເຫັນແມ່ໄປວັດທຸກມື້ໆຖາມວ່າ “ແມ່ໄປວັດແລ້ວໄດ້ຫຍັງ”  ແມ່ເພີ່ນຕອບວ່າ ແມ່ບໍ່ຮູ້ວ່າໄດ້ຫຍັງ ແຕ່ມັນເປັນຄວາມສຸກຂອງແມ່ ຄົນເຮົາສຸກບໍ່ຄົງທີ່ ທຸກບໍ່ຄົງທົນດອກລູກ ຊີວິດເຮົາຢູ່ບໍ່ດົນ.

ສາຍບຸນຄົງຮູ້ດີ ວ່າເຮົາໄປວັດແລ້ວໄດ້ຫຍັງ ມັນກໍ່ເປັນເລື່ອງຂອງເຮົາບໍ່ລະ  ແຕ່ສິ່ງຫນື່ງ ທີ່ເຮົາບໍ່ຄວນມີ ຄື ຢ່າໃຫ້ຄຳວ່າ “ເສັ້ນສາຍ” ມາບັງຄັບເຮົາ ອາດຈະດ້ວຍຄວາມເກງໃຈຂອງຜູ້ໃຫຍ່ ຫຣື ຄວາມຄຸ້ນເຄີຍກໍ່ແລ້ວແຕ່ ເຮົາຄວນມີອິດສະຫຼະ ໃນການຕັດສິນໃຈ ໄປດ້ວຍຄວາມຕັ້ງໃຈຢາກໄປ ໃຫ້ດ້ວຍຄວມຕັ້ງໃຈຢາກໃຫ້ ອິຫຼີ  ບໍ່ໄດ້ໃຫ້ເພື່ອອວດ ບໍ່ໄດ້ໄປເພື່ອຍໍ.

ຈາກດັ້ງເດີມ ຜ້າປ່າ ຄືການເອົາຜ້າໄປວ່າງ ພາດໄວ້ ຖອດໄວ້ ຕາມກິ່ງໄມ້ ເຫມືອນກັບຜ້າທີ່ຖີ້ມແລ້ວ ເພື່ອໃຫ້ພຣະສົງມາຊັກເອົາໄປເອງໂດຍທີ່ບໍ່ຕ້ອງກ່າວຄຳຖວາຍ ເຫມືອນການຖວາຍຂອງທົ່ວໄປ. ຜ້າປ່າສາມັກຄີ ໃນປັດຈຸບັນນີ້ ງ່າຍໆກໍ່ຄື ການຮ່ວມກັນຖວາຍຜ້າພ້ອມເຄື່ອງບໍລິວານ ຂະຫຍາຍ ເປັນເງິນ ຫຼື ສິ່ງຂອງທີ່ບໍລິຈາກເພື່ອສາທາລະນະປະໂຫຍດ. ປັດຈຸບັນພົບວ່າ ພິທີການຖອດຖວາຍ ຜ້າປ່າ ນັ້ນ ບໍ່ຈຳເປັນຕ້ອງນຳຜ້າໄປວາງຖີ້ມ ຫຼື ຖອດໄວ້ໃນປ່າອີກແລ້ວ ເພາະປັບໃຫ້ເຂົ້າກັບສັງຄົມສະໄໝໂດຍຖືເອົາຄວາມສະດວກຂອງສາທຸຊົນຜູ້ມາຮ່ວມປະກອບພິທີຖວາຍຜ້າປ່າ ເຊີ່ງຖືວ່າໄດ້ອຸປະໂລກເປັນຜ້າປ່າສຳເລັດແລ້ວ.

ສິບສອງປັັນນາ ມີຄວາມເປັນມາແນວໃດ່? ສະຖານະການປັດຈຸບັນເປັນແນວໃດ່ແດ່? ໃນຖານະລູກຫລານຊາວໄຕລື້ ໃນປະເທດໃຫມ່ ສິບສອງປັນນາ ມັກຮູ້ໃນນາມເປັນຖິ່ນກຳເນີດຂອງບັນພະບູລຸດ ເປັນຄຳທີ່ເຄີຍໄດ້ຍິນມາຕັ້ງແຕ່ນ້ອຍຈາກຄົນຮຸ່ນຫລັງເລົ່າສູ່ຟັງ ຜ່ານມາຫລາຍປີພໍໄດ້ສຶກສາປະຫວັດສາດ ແລະ ຄວາມເປັນມາຫລາຍຂື້ນ ກໍ່ແຮງປາດຖະນາຍາກໄປຢ້ຽມຍາມໃຫ້ໄດ້ຈັກເທື່ອ ແລະ ແລ້ວຜູ້ຂຽນກໍ່ໄດ້ໂອກາດໄປມາແລ້ວ ຈຶ່ງຢາກຈະມາແບ່ງປັນຮູບພາບບາງສ່ວນ.

ກ່ອນອື່ນມາຮູ້ຈັກຄວາມເປັນມານ້ອຍຫນຶ່ງ ຊື່ງຫລາຍຄົນອາດຈະຍັງບໍ່ຮູ້ ຫລືອາດຈະພໍຄຸ້ນໆຫູ ຄຳວ່າ “ສິບສອງປັນນາ (Sipsongpanna)”ເປັນພາສາໄຕລື້ ຫລື ຈີນ ອອກສຽງ “ຊິຊວງປັນນາ Xishuangbanna ເປັນຊື່ອານາເຂດການປົກຄອງຂອງຄົນໄຕທີ່ອາໃສ່ຢູ່ສິບສອງປັນນາເຊັ່ນ ໄຕໃຫຍ່ ໄຕລື້ ໄຕດຳ ໄຕຂາວ ໄຕໃນທີ່ນີ້ ຫມາຍເຖີງ ຄົນ ຫຼືຊົນຊາດ

ອີກຄວາມຫມາຍຫນື່ງ ສິບສອງປັນນາ ແປວ່າ ມີທີ່ນາສິບສອງພັນຜື່ນ ໃນເຂດການປົກຄອງທັ້ງ 12 ຫົວເມື່ອງໃນອາດີດ ອານາເຂດ ຫລື ອານາຈັກທີ່ມີຊື່ຄ້າຍໆກັນເຊັ່ນ ອານາຈັກລ້ານນາ ເປັນອານາຈັກຊົນຊາດໄທຍວນ ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ເປັນອານາຈັກຊົນຊາດລາວ

ໃນອາດີດນອກຈາກຊົນຊາດໃຫຍ່ໆແລ້ວ ຍັງມີຊົນຊາດ ຊົນເຜົ່າກຸ່ມນ້ອຍຕ່າງໆ ອີກຫລາຍ ເຊັ່ນ ມົ້ງ ຫລື ແມ້ວ ຢ້າວ ລາຫູ່ ຫລື ມູເຊີ ແລະ ອື່ນໆ ທີ່ກະຈັດກະຈາຍກັນຢູ່ຕາມພື້ນທີ່ຕ່າງໆ ຊື່ງອາດກ່າວໄດ້ວ່າແຕ່ລະກຸ່ມຊົນຊາດເປັນເຂດປົກຄອງຕົນເອງ ມີອຳນາດການປົກຄອງ ມີພາສາແລະວັດທະນະທຳເປັນຂອງຕົນເອງ ແຕ່ກໍ່ຍັງມີກຸ່ມຊົນຊາດທີ່ມີພາສາ ວັດທະນະທຳ ປະເພນີ ທີ່ເຫມືອນກັນ ເຊັ່ນ ຊົນຊາດລາວ ຊົນຊາດໄທ ແລະ ມີຕ່າງກັນທັ້ງ ພາສາວັດທະນະທຳ ປະເພນີ…  ຕໍ່ມາເມື່ອປະທານເຫມົາເຈີຕຸງສ້າງຕັ້ງສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ ຄຳວ່າ ປະເທດ ທີ່ມີການແບ່ງດິນແດນທີ່ຊັດເຈນ ມີລັດຖະທຳມະນູນເປັນຂອງຕົນເອງ ເມື່ອຊົນຊາດຊົນເຜົ່າໃດ່ຢູ່ໃນດິນແດນຂອງປະເທດນັ້ນກໍ່ຈະເປັນຄົນຂອງປະເທດນັ້ນໂດຍປະລິຍາຍ ແລະຈະຕ້ອງປະຕິບັດຕາມກົດຫມາຍຂອງປະເທດນັ້ນ.

ຫ້າຊ່ຽງທີ່ເຄີຍຮຸ່ງເຮື່ອງໃນອາດີດ

ຊ່ຽງໃຫມ່ ຊ່ຽງຮາຍ ຊ່ຽງທອງ(ຫລວງພະບາງ) ຊ່ຽງຕຸງ ຊ່ຽງຮຸ່ງ ໃນປະຫວັດສາດທັ້ງຫ້າຊ່ຽງນີ້ລ້ວນແລ້ວແຕ່ເຄີຍຈະເລີນຮຸ່ງເຮື່ອງທັ້ງຫມົດ ແຕ່ຕ່າງວາລະສະຫມັຍກັນ ເປັນຕົ້ນວ່າ ຊ່ຽງໃຫມ່ ເຄີຍເປັນຣາຊະທານີ(Capital) ຂອງອານາຈັກລ້ານນາ ຊ່ຽງຮຸ່ງເຄີຍເປັນສູນກາງໃນ ຣາຊະອານາຈັກຫໍຄຳຊ່ຽງຮຸ່ງ(ສິບສອງປັນນາໃນປັດຈຸບັນ) ຂອງ ພະຍາເຈີງ (ພ.ສ.1523) ແລະ ຊ່ຽງທອງ ກໍ່ເຄີຍເປັນຣາຊະທານີ (Captial) ຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ຂອງພະເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ (ພ.ສ.1896) ຫົວເມື່ອງເຫລົ່ານີ້ໃນອາດີດມີຄວາມສຳພັນອັນດີຕໍ່ກັນ ຊ່ຽງຮຸ່ງແລະຫລວງພຣະບາງກັບລ້ານນາກໍ່ຈັດວ່າເປັນພີ່ເມື່ອງນ້ອງກັນ

ປະຫວັດສາດສິບສອງປັນນາ

ສິບສອງປັນນາໄດ້ເປັນຣາຊອານາຈັກຫໍຄຳຊ່ຽງຮຸ່ງ ເມື່ອປະມານ 825 ປີກ່ອນ ໂດຍພະຍາເຈືອງຫລືສົມເດັດພະເຈົ້າຫໍຄຳຊ່ຽງຮຸງທີ່ 1 ການອ່ອນແອຂອງຣາຊະວົງອານໂວສວນຕ໋ານຄັ້ງທຳອິດເລີ່ມເມື່ອຄັ້ງສົມເດັດພະເຈົ້າຫໍຄຳຊ່ຽງຮຸ່ງທີ່ 3 ຫລື ຣາຊະການທີ່ 3 (ທ້າວອ້າຍປຸງ) ແຫ່ງຣາຊະວົງອານໂວສວນຕ໋ານ ຈາກນັ້ນເກີດຄວາມວຸ້ນວ່າຍປ່ຽນແປງໄປເລື່ອຍໆ ສຸດທ້າຍເຖີງຣາຊະການ ທີ່ 24 ທ້້າວອິນເມີງ (ທ້າວອິນເມືອງ) ອານາຈັກສິບສອງປັນນາເລີ່ມເປັນປຶກແຜ່ນຫລາຍທີ່ສຸດ ການຂະຍາຍອະນາເຂດເຂົ້າໄປຍຶດເມື່ອງ ຊ່ຽງຕຸງ,ເມືອງແຖນ(ດຽນບຽນຝູ ຫວຽດຫນາມ) ຊ່ຽງແສນ,ລ້ານຊ້າງ ຈື່ງເປັນເຫດໃຫ້ການອົບພະຍົບຊາວໄທລື້ຈາກຊ່ຽງຮຸ່ງແລະອີກຫລາຍຕົວເມື່ອງລື້ເຂົ້າໄປສູ່ດິນແດນດັ່ງກ່າວ ເພື່ອເຂົ້າໄປຕັ້ງຊຸມຊົນປົກຄອງ ຊື່ງໃນປັດຈຸບັນມີໄຕລື້ກະຈາຍທົ່ວເມື່ອງແຖນ ຫົວເມືອງທາງເຫນືອຂອງປະເທດລາວ ມີຫລວງພຣະບາງ ຫລວງນ້ຳທາ ບໍແກ້ວ ເປັນຕົນ ແລະຣັດຊານ ຂອງປະເທດພະມ້າ ຈົນເຖີງຊ່ຽງຕຸ່ງ ແລະ ທາງຕອນໃຕ້ສິບສອງປັນນາດຳລົງຄວາມຫມັ້ນຄົ້ງເຟືອງຟູຢູ່ 100 ກວ່າປີ ກໍ່ຖືກຮຸກຮານອີກເທື່ອຫນື່ງໂດຍຊາວຫັ້ນ ໄຕລື້ ເອີ້ນວ່າ ຫໍ້ ເປັນກລຸ່ມຊົນຊາດສ່ວນຫລາຍຂອງຈີນທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນໂລກ.

ສິບສອງປັນນາຕົກຢູ່ໃນການປົກຄອງຂອງຈີນໃນປີ ພ.ສ. 1835 ການສິ້ນສຸດອຳນາດການປົກຄອງ ແລະ ຍອມຮັບຈຳນົນຕໍ່ຊາວຫັ້ນ/ຫໍ້ ເມື່ອຣາຊະການທີ່ 33 ໃນປີ ພ.ສ. 2100 ພະມ້າໄດ້ກໍ່ຕັ້ງອານາຈັກຕອງອູ ພຣະເຈົ້າບຸເຣງນອງໄດ້ຂະຍາຍອຳນາເຂດຂອງຕົນໄປທາງຕະເວັນອອກ ພະມ້າໄດ້ໂຈມຕີສິບສອງປັນນາ ຕໍ່ຈາກນັ້ນຈຶ່ງໄດ້ແບ່ງເມື່ອງຊ່ຽງຮຸ່ງເປັນ ສິບສອງປັນນາ ແລະກໍ່ເປັນເມື່ອງໃນປັດຈຸບັນ ໃນຊ່ວງສະຫມັຍນີ້ເປັນຊ່ວງເວລາທີ່ວັດທະນະທຳຂອງພະມ້າ ແລະ ສາດສະໜາໄດ້ເຂົ້າໄປໃນສິບສອງປັນນາ ຊື່ງໃນປັດຈຸບັນສາມາດເຫັນໄດ້ວັດທະນະທຳການແຕ່ງກາຍຂອງໄຕ້ລື້ຄ້າຍໆຄົນພະມ້າ ສາດສະໜາ ເປັນສາດສະໜາພຸດເທຣະວາດ ແລະ ພາສາຂຽນກໍ່ຄ້າຍຄຶ່ງຂອງພະມ້າ

ຄ.ສ. 1952 ພັກຄອມມູນິດຈີນ ໄດ້ຍຶດຄອງຫັວເມື່ອງ ຂອງສິບສອງປັນນາທາງທິດຕະເວັນອອກ ຕໍ່ມາ ສິບສອງປັນນໄດ້ປະກາດເປັນລັດປົກຄອງຕົນເອງຊົນຊາດໄຕ ໃນສາທາລະນະລັດປະຂາຊົນຈີນ ແລະໃນປີນັ້ນເອງ ສະພາປະຊາຊົນຂອງສິບສອງປັນນາໄດ້ສ້າງຕົວອັກສອນໄຕ້ລື້ແບບໃຫມ່ ໂດຍອິງຕາມອັກສອນໄຕທຳແບບເກົ່າ

ຄ.ສ. 1955 ສິບສອງປັນນາເປັນເຂດປົກຄອງຕົນເອງ ແຕ່ເສຍດິນແດນໃຫ້ກັບຊົນຊາດອື່ນ ເພາະໃນຊ່ວງນີ້ພັກຄອມມູນິດຈີນປະກາດໃຊ້ກົດຫມາຍປະຕິຮູບທີ່ດີນ ເພື່ອ ປະຕິວັດອຸດສາຫະກຳ ເພື່ອຫວັງຈະທຳລາຍອຳນາດການປົກຄອງຫົວເມື່ອງຕ່າງໆ

ຄ.ສ.1966-1976 ເປັນຊ່ວງການປະຕິວັດທາງວັດທະນະທຳເພື່ອລ້າງວັດທະນະທຳແລະສັງຄົມເກົ່າ ພຣະສົງຊັ້ນສູງຖືກທຳຮ້າຍ ບັງຄັບໃຫ້ລາສິກຂາ ວັດວາອາຣາມຖືກໃຊ້ເປັນເລົ້າເຂົ້າ

ຄ.ສ.1987 ລັດຖະບານສິບສອງປັນນາ ປະກາດໃຊ້ກົດຫມາຍ ສຳຫລັບ ລັດຖະບານຂອງເຂດປົກຄອງຕົນເອງຊົນຊາດໄຕ ເພື່ອໃຫ້ສອດຄ້ອງກັບກົດຫມາຍແຫ່ງຊາດແຫ່ງສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ

ສິບສອງປັນນາໃນປັດຈຸບັນ

ປັດຈຸບັນ ສິບສອງປັນນາກຳລັງຈະກາຍເປັນຊົນກຸ່ມນ້ອຍທີ່ກຳລັງຈະຖືກລືມ ເຖິງແມ່ນວ່າ ປະຊາຊົນສ່ວນຫລາຍໃນສິບສອງປັນນາຈະເປັນຄົນໄຕລື້ ແຕ່ເດັກນ້ອຍ ແລະ ທຸກຄົນຈະຕ້ອງຮຽນພາສາຈີນ ເວົ້າພາສາຈີນ ດ້ວຍເຫດຜົນທາງການເມືອງ ແລະ ເສດຖະກິດ ແນວໃດ່ກໍ່ຕາມ ແຕ່ກໍ່ຍັງມີຄົນທ້ອງຖິ່ນ ຄົນເຖົ້າຄົນແກ່ ຄົນໄຕດຽວກັນ ຍັງເວົ້າພາສາໄຕລື້ຢູ່  ສ່ວນພາສາຂຽນນັ້ນຈະມີສອນສະເພາະໃນວັດ ຫລື ໂຮງຮຽນສົງເທົ່ານັ້ນ ແລະພໍຍັງມີໃຫ້ເຫັນຢູ່ ຕາມ ປ້າຍ ບອກທາງ ປ້າຍໂຄສະນາ.
ຄວາມງາມທີ່ເປັນເອກະລັກຂອງສິບສອງປັນນາຄື ສະຖານທີ່ລັດຖະການ ອາຄານບ້ານເຮືອນ ລວມທັງ ບ້ານພັກ ໂຮງແຮມ ສ້າງເປັນແບບຊົງໄຕປະສົມປະສານ  

ການເດີນທາງສູ່ສິບສອງປັນນາ

ທາງລົດປັດຈຸບັນກົມກວດຄົນເຂົ້າອອກເມືອງຝັ່ງລາວສູ່ສາຍແດນຈີນ ຍັງບໍ່ຮັບພາດສະປອດທີ່ບໍ່ມີວີຊາ ຈະຕ້ອງມີພາດສະປອດພ້ອມວີຊ່າ. ຖ້າບໍ່ມີພາດສະປອດແລະຕັ້ງໃຈຈະໄປພຽງແຕ່ສິບສອງປັນນາ ສາມາດເຮັດປື້ມຜ່ານແດ່ນຢູ່ດ່ານ.  ທາງລົດ ສາມາດໄປໄດ້ສອງເສັນທາງຈາກ ຫລວງນ້ຳທາ ດ່ານບໍ່ແຕນບໍ່ຫານ ສູ່ເມືອງຫລ້າ (ເມີງລ່າ) ແລະ ເຂົ້າທາງດ່ານແຂວງພົ້ງສາລີ ແລະ ສາມາດເດີນທາງດ້ວຍສາຍການບີນ ວຽງຈັນ-ຊ່ຽງຮຸ່ງ(Jinghong)

ການຕິດຕໍ່ສື່ສານໃນຈີນ

ເມື່ອເດີນທາງເຖີງປະເທດຈີນແລ້ວ ທ່ານຈະບໍ່ສາມາດໃຊ້ Social Media ຍອດນິຍົມຢ່າງ Facebook, Messenger, Instagram ແລະ Google ລວມທັ້ງບໍລິການ ທັ້ງຫມົດ ບໍ່ວ່າຈະເປັນ Gmail, Youtube

ດັ່ງທີ່ທ່ານຮູ້ ເນື່ອງຈາກທາງການຈີນໄດ້ Block ດ້ວຍ Great Firewall ຢ່າງດີ ແລະຍັງມີຫລາຍໆເວັບທີ່ຖືກ Block ທີ່ເຫັນວ່າເປັນໄພຕໍ່ຄວາມຫມັ້ນຄົງຕໍ່ຊາດຈີນ

ເມື່ອເຮົາຢາກຫລີ້ນເວັຍທີ່ຖືກບລັອກໃນປະເທດຈີນ ຄືຕ້ອງໃຊ້ບໍລິການ VPN (Virtual Private Internet ) ຊື່ງມີທັງແບບຟຣີ ແລະ ເສຍເງິນ.